III, XVI

P. 560, 1. 9. Elle priiit Je poigiiarl). Id., ihid. : « Prœclarum quidem illud ejusdem, ferrum stringere, perfodere pectus, extrahere pugionem, porrigere marito, addere vocem immortalem ac pa;ne divinam, Pœte, non dolet. » (III, xvi.)

P. 560, 1. 17. Casia siio gladiiiiii). «Lorsque la chaste Arria présenta cà son cher Pittus le fer qu'elle venait de retirer elle-même de ses entrailles 1 « Crois- » moi, Pœtus, dit-elle, le coup que je viens de me » porter ne me fait point de mal; c'est celui que tu » vas te donner à ton tour qui me fait souffrir. » (Martial, I, xiv.)

P. 561, 1. 15. Scneqtie ùiiit leur charge). Cf. Tacite, Annales : «Ille interritus poscit testamenti tabulas : ac denegante centurione, conversus ad amicos, quando meritis eorum referre gratiam prohiberetur, quod unum jam tamen & pulcherrimum habebat, imaginem vitœ suœ relinquere testatur. Cujus si memores essent bonarum artium, famam tam constantis amicitia; laturos. Simul lachr}'mas eorum, modo sermone, modo intentior in modum coercentis, ad tirmitatem reVocat, rogitans : Ubi priecepta sapientice ? ubi tôt per annos meditata ratio adversum imminentia? Cui enim ignaram fuisse srevitiam Neronis? Neque aliud superesse post matrem fratremque interfectos, qudm ut educatoris prœceptorisque necem adjiceret. Ubi hœc atque talia velut in commune disseruit, complectitur uxorem. Et paululum adversus prœsentem formidinem mollitus, rogat ordtque temperaret dolori, ne sternum suspiceret, sed in contemplatione vita; per virtutem actœ, desiderium mariti solatiis honestis toleraret. Illa contra sibi quoque destinatam mortem adseverat, maniimque percussoris exposcit. Tum Seneca glori.t cjus non adversus, simul amore, ne sibi unicè dilectam ad injurias relinqueret : Vit», inquit, delinimenta monstraveram tibi, tu mortis decus mavis. Non insidebo exemplo. Sit hujus tam fortis exitus constantia pênes utrosque par, claritudinis plus in tuo fine. Post qua?, eodem ictu brachia ferro exsolvunt. Seneca, quoniam senilc corpus & parvo victu tenuatum, lenta effugia

sanguini pritbebat, crurum quoque & poplitum venas abrumpit. Ssevisque cruciatibus defessus, ne dolore suo animum uxoris infringeret, atque ipse visendo ejus tormenta, ad impatientiam delaberetur, suadet in aliud cubiculum abscederet. Et novissimo quoque momento suppeditante eloquentia, advocatis scriptoribus, pleraque tradidit qu.-e in vulgus édita ejus verbis, invertere supersedeo. At Nero, nullo in Paulinam proprio odio, ac ne glisceret invidia crudelitatis, inhiberi mortem imperat. Hortantibus militibus, ser\-i libertique obligant brachia, prernunt sanguinem, incertum an ignarce. Nam ut est vulgus ad détériora promptum, non defuere qui crederent, donec implacabilem Neronem timuerit, famam sociata; cum marito mortis petivisse; deinde oblata mitiore spe, blandimentis vits evictam. Cui addidit paucos postea annos, laudabili in maritum memoria, & ore ac membris in eum pallorem albentibus, ut ostentui esset, multum vitalis spiritus egestum. Seneca intérim durante tractu, & lentitudine mortis, Statium Annïeum diu sibi amiciti.-e fide & arte medicina probatum, orat provisum pridem venenum, quo damnati publico Atheniensium judicio exstinguerentur, promeret : allatùmque hausit frustra, frigidis jam artibus & clauso corpore adversum vim veneni. Postremô stagnum calid^E aquœ introiit, respergens proximos servorum, addita voce, Libare se liquorem illum Jovi liberatori. Exin balneo illatus, & vapore ejus exanimatus, sine ullo funeris sollenni crematur. » (XV, lxii-lxiv.)

P. 564, 1. 21. Or, vwy qui sçay). Cf. Sénèque, Epîtres : « Nam cum scias (en note : sciam) spiritum illius in meo verti, incipio ut illi consulam mihi consulere : Et quum me fortiorem senectus ad multa reddiderit, hoc beneficium œtatis amitto. Venit mihi in mentem in hoc sene & adulescentem esse, cui parcitur. Itaque quoniam ego ab illa non impetro ut me fonius amet, impetrat illa, ut me diligentius amem. Indulgendum est enim honesiis affectibus, & interdum etiam si premunt causa;, spiritus in honorem suorum vel cum tormento revocandus, & in ipso ore retinendus est, cum bono viro vivendum sit, non quamdiu juvat, sed quamdiu oportet. Ille qui non uxorem, non amicum tanti putat, ut