‹ Maldonat et l'Université de Paris au XVIe siècleChapitre 150 sur 198 · LIVRE ly, CHAP. l · texte numérisé non relu

LIVRE ly, CHAP. l

poFté Maldonat à détourner de ses persécuteurs les foudres du Vatican;, empêcha aussi ses confrères d'invoquer cette bulle en leur faveur dans cette circonstance. Ils aimèrent mieux obtenir du Pape régnant la déclaration cpie le recteur semblait demander. Le 7 mai de la même année, Grégoire XIII fulmina donc la bulle ampliative Quanta in vinea Domini, qui , renouvelant celle de saint Pie V, accordait aux collèges de la Compagnie de Jésus les prérogatives des Universités des villes où ils se trou« yaient, avec menace d'excommunication pour quiconque les empêcherait d'en jouir.

passac^, en ftiTew de ceux de nos lectean qui ne pourraient pai fluileihent k eonsnUer :

« Gum titteraruffl studia ad bene bealequc vÎTendum summopere Gonferre cenBeamus, ad ea Ubenter attendimus, per quie magistrorum numerum, jam« dudum in pnblicîs flCndiorum UniTenitatibus înstitntum, non solum conser* vemosy sed etiam, quantum cura Deo ponumus, per ainplius angeamus. ExhilRtr sane Nobts nuper pro parte diîecti filii Prspositi Generalis Socictatis Jcsu pctitio conUnebat quod lie et ipsa Sociétés in collegiis, tam extra quam intra studtorum genenlium UnlTersitàtee constitutis, Tarios philosophie et theologiœ professores mannteoere studuerit ; ad effectuai ut non solum dictam Societatem ingressi, ab lUis eruditi, speratosin vînea Domini fhictus portare possent ; verum etiam, ut dlTersanun nationum juvenes qui magistrorum pénurie litteris operam dare desittebant, bac commoditate allecti, recte viTendi normam edocti, sapientiaBque donum «mplexi, litteris simul et bonis operibus proficerent : ac propterea, prouf etiam Sedis Apostolicie auctoritate suffulti, id facere omnino poterant, semper cnraTerint, ut illarum studiosi tam lectionibus, quam disputationibus, et aliis flcholasticis exercitaUontbus excolerentur ; nihilominusy cnm in quibusdam Uni- TersitaUbus quorumdam privUegiorum prstextu eveniat^ut qui in coUegiia Societatis hujusmodi eoruro cursus confecerunt, illi eis ad gndus suscipjendos minime suffragentur, inlerdum etiam scholasticis ipsis prohibeatur, ne hujusmodi lectiones, sub pœna exclusionis agradibus prxdicUs, et aliis forsan censuria audiant, in magnum inibi proficere studentium detrimentum et légère ac

laboraresatagentiumyTiUpendium et graTamen Nos auctoritate apostoiica

per pnesentes decernimus et declaramus quod prœccptores hujusmodi Societatis, tam litterarum humaniorum, quam liberalium artium, théologie, ve\ cujusTia eamm facultatum in suis coUegiis, etiam in locis, ubi Unitersitates extiterint, fuaa lectiones, etiam pubUcas, légère ( dummodo per duas horas de mane, et per unam horam de sero) Ubere et licite poisint; quodque quibuscumquo 8cbo« lastids liceat in hujusmodi collegiis lectiones et alias scbolasticas exercitationei lirtqimtare, ac quicaroqao in eli pbiloiophi« ^el thoologin auditoret fuerinti

4Sâ IULMNtAT*

La demande dea ennemis du Collège de Glefmont n'était qaW prétexte pour éluder la réponse du P. Provincial et les démarches du cardinal de Bourbon. Lorsque Grégoire XIII eut répondu à leur défi, ils ne se soumirent pas plus à son autorité qu'à celle de ses prédécesseurs. Du moins , la bulle Quanta in vmea Domini montra une fois de plus au monde de quel cété, dans cette affaire, étaient la justice et le bon drcrit.

ta quivlt t7iiit«nitat« id grtdat idnrittf poidat ; 61 earraam qaot la oonegiis pnedicti» confeoerint ratio habeatur , Ha ot ai în eiaroia^ ayfBctatea UieeU fuerint, non minus, sed parirormiter, et abtqoe alla penitus differentia, quam si ia UnifartitatilNia pntCatia stHdaissant, ad gmdns qnoacaaiqiia, tam teccalan* reatvs qoam licentiatane., ma^sterii et doctoratus admitti possint et debeant; tiaqM Buptr pnMniisia specialem licentiam et facnltâtan coocadimns. DisiricUttS inhibantes Unifersilatnm quanimcnmqne recloribttS,etalii8qaibBiCQiiMpM aab euomniunicationis mijoris, aliiaque arbitrio noairo moderaodis, infligendîa et impooendis parais, ne collegiorum hi^nsintMli rectores et scbolares in pns- Misais quoTis qncsilo colore nolestare aadeant val prssnmant...,. Non obstan^

tibns aliis Aposiolicis constituUonibus et ordinalionibus, ac (tnibuavia etiam

Jaramento, conarmaUone Apostolica* vet quavis firmitate alla robpratis, stetntie et consnetndinibuSfpriviiagiiSv indaltis, et literis Apostolicistam prsdicUt qaaa quibttsvis aliis, UntTersiUtibiiSi eteollegUi, et quibnacanqne peraonîii tam ecclesiaaticis qaam sBcnlaribus in génère , toI in spede , ao snb quibnsvia eUaa derogatoriamm derogatoriis , aliiaqae eflkadodbus , et însoUtis^laittaliBi irr(* tantibusque, et aliis deereUa in génère, Tel in ipeoie qnomodoUbet oonceasis» eenfirmatis , approbatis et innovatis «

Page 1