V. Ptis admodum R

Indignus filius et servus in Christo, Antonius Vicus.

3°. Lettre du P. Robert de Nobili à Son Excellence Mgr de' Nobili, son frère.

Quas ab Illustrissima D. V. superiore anno litteras accepi, ita gratas habui ut et magnam mihi la?titiae voluptatem pepererint,

et ad bcnc de Madurensi causa sperandum quasi signutn aliquod sustulerint; cum pnesertim ex Illustrissime Matris littoris cognoverim, Illust. D. V. non modo magna apud Sanctissimum D. N. et Illust. cardinalem Burghcsium aucloritate ac gratia pollere, sed ctiam sacro purpime honore brevi decorandam. Quocirca, non modo pnesenlis, sed et spcrat;e dignitatis amplitudincm , eidem Illust. D. V. gratulor, quse et avitum familiae nostrse decus ac exislimatibnem prorogat, et eorum qui non tain mihi quam generi nostro turpem inlïdclitatis et ignominke labcm imprimere conantur, vires prosternitac frangit; ita quippe me pro Madurensi causa decertantem tôt hostium et obtrectatorum agmina circumstant, ut non nisi sub Illustic Dis V* tutela et patrocinio ab eorum sermonibus atque calumniis quibus assidue vapulo tutus esse possim. Scilicct invidus dœmon unde minus debebat inde moram felicibus cœptis conatur injicere , eosque milites armât et ordinat quibus maxime causse mese defensio incumbebat. Vidct Illust. D.V. publiée, videt privatim omnia adversa, tristia , plena discriminis et aleœ; undique livor, obtractalio, calumniae, bonorum omnium impedimenta ac venena; et quoniam Illust. D. V. in honorem et gloriam nostrae familice nata esse videtur , c rc quoque sua erit si frater fratri in re tam honesta ac liberali opem ferat ; hsec enim defensio digna videtur et amore suo et mea institutionc. Vercor ut difficilem in ordiendo provinciam susceperim ; nunc constanlia opus est ad evertendum hoc diaboli propugnaculum ; in arenam descendimus, et quasi in campo certaminis posili sumus ; in bac palcslra aul standum, autcadendum ; agilur enim sancti Domini causa, agilur salus animarum, agitur mea et totius familiae noslrœ dignitas et existimatio ; eo quippe rcs deducta est, ut sine magno aut dedecore, aut animarum jaclura pedem referre minime possimus. Quare ncquiliam et invidiam banc, quam adversarii conflarc conantur, in seminc clidamus, et communcm hoslem communibus viribus summoveamus. In unius Illust* Dis V" prœsidio ac fide [praeter Deum) spem omnem , expectalionem, auxilium repono ;

hœc una salutis mc?e anchora; non quotl causa diffidam,sed quia lot undique nubes ac nimbos cogi video, cœlum adco fu'dum ac imbribus gravidum circumspicio, ut miserandam ipsius causa1, ac proinde innumcrabilium animarum jacturam pertimescam. Quocirca IllusP D. Va procellam ac tcmpestatem vidct, naufragium avertat, vêla flectat, commutet, obvertat; secus perirhus ; ego sane tanquam cymba magnre navi annexa sequar, et per abreptos ac tetros invidiœ fluctus institutum iter constantissime p'roscquar. Quam ipse apud Ethnicos provinciam susceperim, quam asperam ac difiicilcm in summa rerum omnium inopia vivcndi rationcm inierim, exul a palria, parcntibus, amicis, ab ipsa pêne dixerim socictale, Illust. D. V. rectenovit; ethnicis in speciem ethnicos factus sum, ut veros ethnicos Chrislo parerem; qiue olim avitrc nobilitatis stemmata neophytis concesseram, eadem neoterici quidam, superstitionis insimularunt, mihique ac illis crimini verterc pro a ïrili contendunt ; quare in idipsum Sanctse Sedis fidem, ac auctoritalem implorai e coactisumus; a qua ponlificium accepimus diploma, in quo jubebatur ut Goani, et Cranganorcnsis archiepiscopi, ncc non aliorum theologorum disceptationc causse Veritas cliceretur. Goam veni, archiepiscopum Cranganorensem et haerelicœ pravitalis Inquisilorcm D. Joannem Ferdinandum d'Almeida, PP. omnes societatis, Madurensis causée patronos ac defcnsoresbabui, Goanum vero Antistitem acerrimum hostem acimpugnatorem , cujus sentenliae subscripsere ex Augustiniana familia duo, totidem ex Franciscana; qui nullis sane rationibus, conviens innumeris me perstrinxerunt. Quam ipse responsioncm attulerim, quave ratione ab illorum calumniis mevindicaverim ex litteris meis ad Sanclissimum Dominum Nostrum quarum cxemplar ad Illust. D. V. transmitto, cumulatius intelliget. Quœ vero pro Madurensi causa rationes afferantur, eaedem ex tractatu quem pariter mitto, domesticïe Minervae sed alieno , certa quadam de causa, cohonestatum nomine, clarius innolescent. Igitur si unquam Illust. D. V. me benevolentia sua dignum existimavil, si frater

fïali'cm agnoscit, hoc unum peto, imo l'ratorno jure, si qnod exuli et a suis distracto super est, exigo, ul Illusta D. V. Sanctissimum D. N. de loia eontroversia, nec non lllust. sacrarii consistorii purpuratos PP. edoceat, atquc omni studio, opéra, diligentia conlendat, ut adversariorum calumniis debilitata veritas convalcscat, animarum salutis, atqne existimalionis non tam mese qnam Ulust. D. V. ratio habeatur. Et quoniam Goanus archiepiscopus suis ad regem catliolicum et caeteros optimales littcris t'alsas de nie querelas intcx.it, multaque me contra suam dioscesim et communcm Reipublicœ pacem moliri comminiscitur ; lllust. quoque L). V. t'ucalas illius artes velim disculiat atqne convellat commendatiliis littcris a Sanctissimo D. N., nec non ab lllust- cardinalibus Sfortia, Burghesio, Bellarmino et aliis ad cumdem catholicum regem et hujus proceres ac dynastas impetret, quibus eis Madurcnsis expeditio commendetur; ita ut catholicus rex ad archiepiscopum Goanum litleras mitlat quibus jubeat ne Madurcnsium conversioncin prsepediat aut remorctur, neque vel ni e?e vel socielatis existimationi maculam inurat; quippe qui ctiam inpublicis concionibus in me unum et Madurense institutum acerrime invebitur, meumque nomen et existimationcm assidue mordet ac vellicat. Licet enim inani popularis aurre susurro nequaquam oblcctcr , mine tamen, quoniam in divinum recidit obsequium et gloriam, cogor vel invitus exposcerc ut hujusmodi testimoniis atquc commendationibus cohonester et quoniam Dominum Joan. Ferdinandum Almeida, Goanum Inquisitorcm, valde bencvolum, ac propugnatorem habui, vcllcm lllust. D. Y. per litleras eidem mco noininc gratias agat, idemque ab lllust. Bellarmino ficri curel. Yir enim estsive generis nobilitatem , sive doclrinam ac vitre intcgritalcm speclcs, dignus qui in dies majoribus cumulctur honoribus. Cretcrum licet lllust. D. V. clarior sit virtule quam ipsovirlutis prremio ac tcslimonio ; tamen quoniam in eo qui Ecclcsire colunien ac cardo futurus est niullum constantire , religionis, pietatis requirilur , de hoc uno lllust. D. V. commonebo ut spreta terrenarum omnium rcrum

444 NOTES ET nÈGES JUSTIFICATIVES.

amara dulcedine, supernam fclicitatem alto ac firmissimo animo quaerat; et certain illum directumquc callcm scquatur, qui ducat ubi vera divinaque permanent gaudia ; maxime enim verendum est, ne felicissima virtulum germina ad ipsius Curiae aestus ac secundos ventorum aftlatus cxarescanl, et omnem pariter divinoe lucis auram speciosus ille purpurae fulgor extinguat; dupliccm enim aciem producit mundus contra christianos milites : secundis blanditur rébus ut decipiat, adversisque terret ut frangat. Meminissevelim patruum nostrum Robertum de Nobilibussanctse olim Ecclesiœ cardinalem amplissimum, quem virtus nascentem excepit, doctrina natum excoluit, modestia super sequales extulit; cui eu m Deus Illust. Dm Vm amplitudine ac dignitatc parcm facial, ipsius quoque virtutem ac vitse integritatem moribus exprimerc decel. Exemplar litterarum earum quas ad Pontificem mitto, nolim alii cuique ostendat. D. Opt. Maximus Illust"1 Dm V,n incolumem servet ac tueatur.

Illust. acRev.D.V., Servus ac frater amantissimus,