CHAPITRE INTERPOLÉ
Dans le manuscrit de la Bibliothèque nationale, N° S788, Fol. /, V°,
Cumque vir sanctus in patriam reverteretur quid miraculi in via contigerit non est tegendum silentio. Dum per Baiocasinam dyocesim transitum faceret, divertit ad quoddam oratorium juxta viam ut ibidem divina officia ceiebraret. Erat autem prope força qusedam ampla et profunda, sed plena limo et palude lutuosa, ubi non minima ranarum habitabat abundantia. Igitur cum beatus Marculfus sacro altari assisteret divina celebraturus officia, ecce garrula multitudo ranarum in altum prorumpens clamorem, virum sanctum inquietabat, quarum strepitrum moleste ferens, uni ex ministris suis Cariulfo nomine innuit quatinus à garrulosa tumultuasione ranas cessare praeciperet. Accedens igitur beati viri discipulus ad paludem de divina confldens potentia et de magistri sui sanctitate securus, elevata voce, dixit : « garrula et inquiéta animalia vobis » univcrsaliter precipit magister meus ut omnes pariter sileatis et
y^ sonitu omni penitus sopito nullam ei molestiam faciatis. » Mira res ! bestiolae statim audito beati viri mandato siluerunt et tanquam universaB fuissent mortuae nulium omnino sonum vocis emisserunt. Interea beatus Marculfus divinis percelebratis officiis ascenso asello cum duobus rainistris suis tter cœptum arripuit. Cumque jam pêne ad duo miiiaria iter fecisset, vir sanctus ad memoriam reducens quod fecerat : « Sistite, inquit, gradum fratres. Obliti sumus brutis animaiibus quod abstulimus reddere, et officium linguae quod eis naturaiiter in génère suo Deus attribuit per divinam potentiam restituere. Revertatur ergo unus ex vobis ab iocum precipiens eis in nomine Domini nostri Jesu-Christi ut consuetum prosequantur officium. Quod audiens famulus Dei Cariulfus qui semper beati viri preceptis obedire paratus erat, sine mora reflectëns gradum, venit ad paludem. Cumque repperisset ranulas gravitate silentii oppressas, sed nec ullius sonitum vocis penitus audiret, ait : « Sicut tibi precepit magister meus ut sileres, quando ei in divinis agendis garrulitas tua nocebat, sic et modo in nomine Domini tibi mandat, ô rana, ut debitum naturae more solito persolvas. Ganta igitur ranula, canta et quod, Deo permittente, ^d tempus amisisti, eodem restîtuente, récupéra. res admirauda et temporibus nostris inaudita ! vere mirabilis Deus in sanctis suis ! magnus utique Dominus Deus noster et magna virtus ejus !
Cum constet in supra memorata palude multas immo innumeras contineri ranas, quia vir Dei quasi uni singulariter dixit : « Canta ranula, canta, nunquam exhinc et deinceps nisi unius solius ranulas vox ibi audita est. Cumque sepe quam plures vicissim garriant, una cantum incohante, altéra silet. Sicque fit ut divina opérante virtute cunctis silentibus nuUatenus nisi vox unius audiatur. inusitatum miraculum ! Vere unus et idem Deus est in parvis qui et in magnis. Sic curât majora ut non negligat minima. Nemo incredulus hoc aestimet fabulosum. Fovea enim aquis lutosis et palustribus et ranulis garrientibus plena, earumque silentium usque in hodiernum diem hoc testantur esse certissimum et indigenae hoc singulis annis experientes procul dubio probant esse verissimum. Et ut istius miraculi fiât in eodem memorîale perpetuum'in honorem et laudem Dei patris omnipotentis et beati Marculfi confessons valdè décorum construxerunt oratorium (1).
(1) Mannscrit latin de la Bibliothèque nationale, N<> 3778, fol. 5 y. et 6.
Passage de Saint Marcouf dans le Bessin,