Sup.,n. 13, sub fin. — 2.7. Cor., n

DE DOCTRINA CONCILII TRIDENTINI

silio à Synodo agnila dilectionis illius incipienlis suprà memoratœ : sicsanc, ut iliiid disponens atque incipiens, in verimi, flxuni, perfcctuinqiie aclum desinat connaturali pi'Ogressu, lialqiie simul in nobis et oxerceatur cliaritas, quam ullro et libéré justiCcati ac rcnovati suscipimiis.

XV. Libéra electio et eonsentio in futuram jiistitiam atque charitatem inhxrentem, à Synodo sess. vi, cap. v et VI constituta, quid impurtet? — Hœc sanè vera sunt, et ex Conciiii clarà derinitione cerla. Verùm profectô nobis hic id vel maxime cogitandum est, non qubd justificationem comitetur aut conseqiialur, sed quod antecedat ac pi'ncparet; lioc est ipse consensus liber ac voluntarius in l'uturam justitiam et charitatem in cordibus diffundendam cisque inhaîsuram. Quàm autem sit libéra illa consensio, jam quidem ex cap. vi sessionis vi retulimus, dicente Concdio, disponi adjustiliam, dum libéré moventur inDeum. Verum id ex capitis v antecedentis adhuc clarioreetexpressioredoctrinâ repetendum. Verba autem sanctae Synodi haec sunt : nempe, inquit, « ipsius » justiUcationis exordium in adiillis à Dei per Christum » Jesum praeveniente graliâ sumendum esse, hoc est ab » ejus vocatione, quû, nullis eorum existentibus meritis, » vocantur ; ut qui per peccata à Dec aversi erant, per » ejus excitantem et adjuvantem gratiam ad converten- » dum se ad suam ipsorum justificationem, eidem gra- » tiœ libéré assentiendo et cooperando , disponantur : » ita ut, tangente Deo cor hominis per Spiritûs sancti » illuminationem, neqne liomo ipse nihii omnino agat , u inspirationem illam recipiens ; quippe qui illam et ab- » jicere potest, neque lamen sine gratiâ Dei movere se » ad justitiam coram illo libéra suâ voluntate possit. » Quod item ejusdem sessionis canone iv et ix confirmatum omnes nôrunt.

Sic quàm libéra fuit ac voluntaria susceptio gratiae actu justificantis atque renovantis , tam liberam et voluntariam esse oportet conversionem hominis ad suam justificationem futuram , tam libero motu ad justitiam , hoc est, ex antedictis, ad aniicitiam atque charitatem movere se, Deique vocationi libéré assentiri et cooperai-i, necesse est. Hœc sancta Synodus Claris verbis decernit. His autem actibus illud comprehenditur, ut pœnitentis animus vocanti ad gratiam, ad justitiam, ad amicitiam, ad ipsam charitatem, Deo se |)rœparet liberrimo motu, verà electione, et Spiritui sancto ad justitiam , hoc est , ad ipsam charitatem movenli et excitanti, se totum libéré subdat. His etiam efficitur, animam pœnitentem eidem S|)irilui sancto adducturo justitiam, ac diffusuro inlus in cordibus charitatem , ullro occurrere, et assentiendo cooperari ; venturam charitatem arripere, inhcesurae aptare se; invitantem et oblatam eligere, acceptare , complecti : quae sine aliquo jam incipientis sive transeunlis ac disponentis dileclionismotu non fi un t.

XVI. Aliud ex sess. vi, cap, vu. — Hue accedit aliud ex ejusdem sessionis vi, cap. vu repetitum : nempe ut ii qui se ad justificationem praîparatos volunt, pétant fidem, non illam mortuam et otiosam, quam .Jacobus meniorat', sed vivani et actuosam , de quâ dicit Paulus^, in Christo Jesu ncque circumcisioncm aliquid valere, neque prxputium; sed fidem, qux per charitatem operatur. Hoc enim attestatur idem Gonciliura Tridentinum, cùm , his recitatis Apostoli verbis, subdit : « Hanc fidem ante Baptismi sacramentum, ex Aposto- » lorum traditione, Catechumeni ab Ecclesiâ (docente » et orantej petunt, cùm petunt fidem vitam aeternam » praestantem : » petunt, inquam, fidem eam quae per charitatem operatur vivam et salvificam : quam petere et expectare non nisi ex quodam ejusdem initie possumus; quod est illud à Synodo prœdicatum , pia3 , post fidem ac spem , prœparaloriae dilectionis initium.

X.VII. idem ex canone m sessionis vi. — Hœc igitur nobis ex sextâ sessione dcprompta sint, maxime ex cai. Jac, II, 17. — 2. Gai., v, G.

pite sexto, cui respondet canon, m, his verbis : « Si » quis dixerit sine prœveniente Spiritûs sancti inspira- « tione, atque ejus adjutorio, hominem credere, spe- » rare, diligere aut pœnilere posse , sicut oportet, ut » ei justificationis gratia conferatur; anathema sit. » Sané constat, ex perpétua sacri Conciiii consuetudine, ita canones institutos, ut singuli ad singula quœdam décréta referantur. Hune ergo canonem ad caput hoc sextum referri oportere, et conUtentur omnes, et ipsa verborum demonstrat séries. Ecce enim hujus capitis decreto distincte et ordine memorantur, ut vidimus, primùm fides , deinde spes, tertio ipsa dilectio , quâ incipimus diligere Deum , ut omnis justitise fontem : ex quâ denique ea pœnitetitia con^equalur, quam ante Baptismum agi oportet. Haec ergo quatuor eodem ordine recensita canone m, pro more Conciiii in paiica contrahit, et solitâ brevitate complectitur ; decernitquc, ut cuicumque justificationis gratia conferatur, eumdem oporteat credere, sperare , diligere; his tribus actibus in ununi pœnitentiae actum recollectis, neque unquam à se in ipsâ justificationis praeparatione divulsis.

XVIII. Sûlvitur objectio referentium supradieta ad solum Baptismum., non autem ad Pœnitentiée sacramentum. — Dicent , hœc tam plana , tam liquida , tam ex intimo Conciiii spiritu prom])ta , de Baptismo quidem esse tradita , nec pertinere ad Pœnitentiam ; quasi ad hanc minora requirantur : sed hoc stare non potest. Primiim enim, quâ ratione id statuunt? nullâ prorsus. Quid enim? an qubd ex parte Dei major sit Pœnitentiae quàm Baptismi virtus, ut propterea ad illam, quàm ad hune minor ex parle noslrâ dispositio requiratur? Sed centra; virtus Baptismi ex parte Dei major et uberior; quippe cùm simul oranem et culpœ et pœnœ reatum absorbeal : quod Pœnitentiae non est conccssum. Est sanè Pœnitenlia secundus Baptismus, ad quem minora requiri, quàm ad primum, nulla vel levis conjectura suadet. Unde sacra Synodus utriusque sacramenli dillerenliam bis assignans , sess. vi, cap. xiv, et adhuc expressiùs sess. xiv, cap. ii, de hoc discrimine, ex obligatione incipienlis dileclionis orto, ne quidem cogitât. Clarum islud. Extant duo capita, alterum sub hoc tilulo : De lapsis , et eorum reparatione , sess. vi ; in quo utriusque sacramenli discrinien traditur : alterum sess. xiv, sub hoc tilulo : De differentiâ sacramenti Pœnitentix et Baptismi. Ulraque accuratè relegantiir : circa dispositiones nullum discrimen invenies ; cùm id eo loco vel maxime meraorari oporteret. Al si in alterutro sacramento majora requirerentur, pro Pœnitentiâ judicandum esset , in quâ jam violato Baptismo major injuria, majore proinde studio reparanda..

Hue accedunt verba Christi promintiantis, cui plura donantur, cum magïs diligere'. In Pœnitentiâ autem plura dimittuntur, cùm ipsum violati Baptismi facinus dimittenda augeat. Eo ergo major exoritur diligendi obligatio , nedum ex parte dileclionis ali([uid imniinutum esse intelligatur. Quanquam enim allegata Christi senlenlia ad consequentem dilectionem directe perlinel; œquo jure referenda est ad prœparatoriam; cùm petcntis et expeetantis remissionem, haud alla sit ratio, quàm de impelratâ gratiâ agentis.

Denique, quid causae esset, cur à Pœnitentiâ potiùs quàm à Baptismo dilectionem illam abesse oporteret ? An quia illa dilectio per sese justificationem inferrct, vacuo postea sacramenlo, aut saltem suum elfectum jam supponente? Alqui de Baptismo idem dicendum esset, cui remissionis et jusiificalionis effectus haud minus cfficacibus verbis à Scripturâ, Patribus, Conciliisque, adeoque ab ipso Tridenlino tribuatur. Quare haec opinionum ludibria procul à Scholae gravitate et auctoritate emandari decerel ; ac reverâ certum , responsionem hanc, ne quid dicam gravius, haberi improbabilem ac tenierariam , nulle quem sciam hujus auctore nominale.