De civit. Dei, 1. xvu, c. 20. — ' Act., vi

HŒM1ÉKE PARTIE : DISSERTATIONS.

tualis iiitentio proptcr cvagationcm intellectus,

non adest ; adfuit tamen, et in ejus virilité lit operatio : 3° inteniioncm conferendi iructuni sive efiectum sacramenti; et eoncludil Becanus, inter nos et Romanensesnon esse quaastionem de lertia

intentionis spccie ; hoc est, de intentione conferendi Iruelum et efiectum, sed de primis duabus ; et ex Iris priusuppositis laudutus Jesuita recte concluait :

1° Ad valorem sacramenti non sufficere intentionem liabitualem, ncc tamen uecessario requin actualem, sed requiri et minimum BUfflcere in niiuistio intentionem virtualem, non solum laciendi actum externum, sedet raciendi Bacramentum, aut saltem confuse laciendi idquod Ecclesia lac il aut Christus instituit.

2° Ad valorem sacramenti non requin expressam intentionem conferendi lïuctuin et eflectom sacramenti ;quibus ita explicatis,patet litem fuisse non de re ipsa, sed solum de vocabulo, ac protestantes, intentionem ministri ad valorem sacramenlorum neganles, oculum intendisse ad intentionem conferendi fructum et effecium, quam requiri ex doctrina Becani nobiscum negant Romano-Catliolici : hos autem, ad valorem sacramentorum exigentes ministri intentionem, locutos fuisse de intentione, si non semper actuali, saltem virluali faciendi actum externum, sive laciendi id quod in tali casu Ecclesia facit. Qualem intentionem, ad valorem sacramentorum requiri, protestai) les Ecclesia) Romanaui traque manu largi un tur.

Aliud exemphim. — Qusritur inter nos an duo suit, an vero scptcm RM Testamenti saeramcnta ? Dico litem esse de vocabulo, sive varia de sacramenti in génère definitione.

Si sacramentum est quœlibet res sacra in honorem Dei instituta, ex mente beati Augustini, jam non septem, sed sexccnta fuerint forsitan saeramenta. Si sacramenti vocabulum adliuc aliquando strictius, nondum tamen ut in sacramentis baptismi et Eucharisties lieri consuevit, striclissime, sumatur, dubium non est, quin et quinque illa reliqua, sacramenta recte appellentur. Ojneslio igitur inter nos non est, an quinque illa, quœ binario sacramentorum nostrorum numéro adjecera Romano-Calholici, sacramenta possint appellari ; quis enim hoc neget prodiverso delinientium arbitrio ? sed hoc quaeritur an. sint sacramenta, voce hac striclissime sumpta, hoc est an sint.talia sacramenta, qualia sunt baptismus et Eucharisîia; vel uti clarius loquar, an omnia illa quee ad essenliam baptismi et Eucharistia) requiruntur, locum etiam habeant in sacramentis matrimonii, ordinis,cxtrema>unctionis, etc. Requirilur autem tam ad baptismum quam ad sacramentum altaris: 1° verbum instilutionis; hoc est, ut tempore novi Testamenti a Christo sit institutum : 2° verbum promissionis ; hoc est, ut habeat promissionem annexœ gralia) juslificantis : 3° ut habeat symbolum sive elementum externum; quod sane Caiholicorum nemo dixerit requiri, verbi gratia, ad matrimonium, utpote quod non tempore primum Novi Testamenti, sed cum mundo cœpit, nec praecise a Christo secunda divinilatis persoua, sed a Deo,essentialitersumplo vocabulo, est institutum;

sed nec elementum habet externum, mullo minus promissionem annexam gratis justificantis.

Aliud exemphim. — Quœritur inter partes, an per justifleationem peccata vere tollantur. Lis compositu facilis est, si status quaestionis recte fornietur, et explicentur termini in hac quœstione locuin babentes. Apparebit enim in peccato uliquid esse, quod per juslificationem tollatur, consentientibus Catholicis, id vero quod protestantes hic seorsum credere dicuntur, eos minime credere. guod uti distinctius intelligatur, sciendum eccataesse, velacfuoKa vcl habitualia, et in utris- (liiespectariduo, muta-iule ununietaltcrum/brmtt/c.

Actualium peccalorum mateiiale consistitiu actu peccandi puelerito, sive in prsterita oinissione actus alicujus loge pr&cepti : actualium peccatorum formate est reatus culpaj et pans, qui ex actu peccati pneterito aut exomissione actus lege priucepti résultat hominemque peccalorem culpa; et pœnaî coram Deo réuni constiluit.

Habitualia peccala sunt peccatum originis et habitus vitiosi niale agendo contracti, tiuoruin mateiiale est ipsa habitualis propensio in malum, fonnale, ut supra, est realusculi ;e et peens ex eo resultans.

Quœstio igitur, an vere tollantur peccata per juslificationem, intelligilur vcl de formali peccalorum vel de materiali. Si de materiali intell igitur quacstio protestantes ejus parlem negalivam amplectuntur. Et quidem quod altinet ad peccata aclualia, clarum est illorum mateiiale non toi li per juslilicalionem. Consistil enim, uti dicilur, inactu peccandi prœterito,velinpr&teritaomissioneactus lege priecepti, in quo duo spectanda veniunt : unum, ipse actus contra legem admissus vel omissus ; alterum, respectus ejus ad peccantem, quo eum peccasse denominat. Si igitur peccata actualia per juslificationem tolluntur quoad mateiiale, vel tollilur ipse actus peccandi preeteritus, vcl tollitur respectus hujusaclus ad peccantem; ita ut hic qui pcccavit, peccasse amplius non dicatur. Sed neulrium dici potest ; non prius, quia actus peccandi prœleritus, hoc ipso quo preeteritus est, esse desiit, ac proinde nullum amplius habet esse reale, quod per justificationem tolli queat. Omissio autem actus prœteriti non est ens positivum, sed negatio,cujus cum esse reale nullum sit, nec per justilicationem tolli poterit. Sed et posterius dici nequit, si enim respectus ille actus peccandi ad peccatorem tollerelur per juslificationem, fierel per eum, ut qui peccavit non peccaverit, atque sic factum redderetur inlectum : qui, verbi gratia, scortatus sit, non scortatus fuerit, quae est manifesta contradictio ; atque in hoc Romano-Catholici nobiscum, credo, consentient.

Quod ad peccatum habituale attinet, materiale ejus, habitualis scilicet propensio ad malum, frangitur quidem, crucifigitur, morlificatur, et subigitur in homine jusiiûcato, ita ut ejus mortali corpore peccatum amplius dominari non possit; intérim in hac mortali vita penitus non tollitur, non extirpatur, sed^manel quadamtenus post justilicationem ; quo pertinet quod sanctus Paulus, quamlibet justiOcatus, tantopere conqueratur de peccatoin se habitante.