IN TERTIO NOCTLR.NO

Lectio vu.

Leclio sancli Evangelii secundum Joannem. In illo lempore, sublevaiis Jésus oculis in cœlum dixil : Pater, vcnit hora, claritica Fi-

lium luum, ut Filius luus clarilicct le. El reliqna.

Humilia sancli Auguslini cpiscopi. (Tract. itO in Joann.)

Oiio.l rcronciliali sumus Deo per mortcm, Pilii ejus, non sic aufiiatnr, non sic accipialiir, (piasi ideo, nos reconciliaveril, Dei Filius, ni j.iin inci) eret f.mare qnosoderal, sicul reioncilialur inimicns inimico, ul deinde sint amici, cl invicem diliganl qui oderaiil invicem : sed jam nos diligcnli roconcibati siimus el, rnm (}U0 |)ropler peccalun» iniinicilias babcbamus. (Juod utrurn verum (bcain, allestetnr Ajiostolus : Commendat, inquil, dileftionem suani Deus in nobis, (inoniam cnin adbuc peccalores essemus, Clirislus pro nobis rnortiiusest. Habebal ita- (jue illecrga nos charilalem, etiamcum inimicitias adversum eum cxercentos operarcmur iniquilalem ; et lainen ci verissime diclum esl : Odisli, Dom ne, omnes (jui operantur iniquila!em.

is. Uequievit super eum.

Lectio viii.

Proinde miro el divino modo et quando nos oderal diligebal : oderal enira nos, quales ipse non feceral, et quia iniquitas nosira 0|ius ejus non omni ex [tarte consunifiserat, noverat simiil in unoquoque noslrum, et odisse quod feceramus, et amare quod feceral; et hocquidem in omnibus inteiligi potest de illo cui veraciler dicilur, nihil odisli eorum quœ fecisti , non enim quodcunque odisset, esse voluisset, ant omnino esset quod Omnipotens esse voluisset; nisi et in eo quod odit, esset eliaai quod amarel ; Merilo quippe odil, et velut a régula sua? arlis alienum improbat vilium;amat tamen suum etiam in vitiosis vel sanationis beneficiuin, vel damnalionis judicium ; iia Deus, et nihil odit eorum qure lecii, nalurarum enim, non viliorum condilor, mala quœ odil, ipse non fecil; et de malis eisdeiu vel sanamlo ea per niisericordiam, vel ordinando [)er judicium, bona sunt ipsa qnae fecil.

^, Spiritus Domini.

Lectio IX.

Cum igitur eorum quœ fecil nihil oderit, quis digne possit eloqui, quantum diligat meiiibra L'nigenili sui. et ijuanlo ani|ilius ipsumUnigeniluin in ({uo condila sunlomnia visibilia el invisibilia, quœ in suis i^'cneribus ordinala ordinalissime uiligil? ^Jembra quip^ pe Unigenili, ad angeiorum sanclorum œquaiilalem yiatiœsuœ largiiale (.erducit: L'nigenilus auiem cum sil Dominus omnium, [»rorul dubio est Dominus angelorum, nalura qna Deus est, non angelis, sed Pairi [lOtius œqualis. Gralia veroqua homo est,quomodû non cxcedil excellenliam cnjuslibel anjjeli, cum sil una persnna carnis et Verbi? Quan-» quam non desinl qui etiam nos angelis prœferanl, quia pro nobis, inquiunt, non pro angelis morluus est Chrislus : id quid est aliud quam de impietale velle gloriari ? Etenim Chrislus, sicut ait Apostolus, juxia lemjius pro imi'iis morluus cït llie erso ncn mori-

ŒUVRES COMPLETES DU CARDINAL DE BERULLE

tum noslrum, sed Oei misericordia commen.laïur : nam quale est ideo se velle laudari, quia vilio suo lam detestabililer segrotavit,ut non possit aliter quara medici morte sanari? Non est haec noslrorum gloria meritorum, sed medicina morborum.

Te Deum laudamus.

QUJNTÀ DIE JNFRA OCTAVAM.

IN PRIMO NOCTLRNO.

Lectio I.

De Epistola B. Pauli apostoli ad Hebraeos.

{Cap. vu.)

Alii sinejurejurandosacerdotes facti sunt; hic autem cum jurejurando, per eum, qui dixit ad illum : Juravit Dorainus, et non pœnitebit eum ; tu es Sacerdos in œternura : in Lantum melioris testamenti sponsor factus est Jésus. Et alii quidam plures facti sunt sacerdotes, idcirco quod morte proliiberentur permanere : hic autem eo quod maneat in eeternum, serapiternum habet sacerdolium. Unde et salvare in perpetuum potest accedentes persemetipsum ad Deum : semper vivens adinterpellandum pronobis.

^. Benedictus Deus.

Lectio II.

Talis enim decebat ut nobis essel Ponlifei,sanctus, innocens, impollutus, segregatus a peccatoribus, et excelsior cœli factus : qui non habet necessitatem quotidie, queraadmodum sacerdotes, prius pro suis delictis hostias offerre, deinde pro popuM : hoc enim fecit semel, seipsum offerendo. Lex enim homines constitua sacerdotes infirmitatem habentes : sermo autem jurisjurandi, qui post legem est, Filium in œternum perf oc tum.

h,. In hoc apparuit.

Lectio III. {Cap. viii.)

Talem habemus Ponliticem, qui consedit in dexterasedis magnitudinis in cœlis, sanetorum rainister, et tabernaculi veri quod mil Deus et non homo. Oranis enim PontitV^x ad offerendum munera et hostias constituitur : unde necesse est, et hune habere aliquid, quod ofîorat : si ergo essel super lerram, nec esset sacerdos; cum essent qui otferrent secundum legem munera, qui excmj)lari et umbrœ deserviunt cœlestiura.

Sicut responsum est Moysi, cum consummaret tabernaculum. Vide, inquit, omnia facito secundum exemplar, quod ibi ostensum est in monte. Nunc autem melius sortitus est ministeriura, quanto et melioris testamenti medijitor est, quod in melioribus repromissionibus sancitum est.

^. Vitam œternam.

IN SECLNDO NOCTURNO.

Lectio IV.

Sermo sancti Leonis Papne. (Serm. 10 in solemnilate Nativilatis Domini.) Verbum in Christo homine, etChristum hominem adoremus in Verbo. Nam si, ut Apostolus ait, qui adhœret Domino, unus spiritus est : quanto magis Verbum caro facium, unus est Christus, ubi nihil est altenus nalura), quod non sit utriusaue? Non

ergo infirmemur in consiliis misericordiaB Dei, quœ nos et innocentise reformât, et vitae, nec quia in Salvatore nostro manifeste cognoscimus geminœsignanaturee, autin gloria Dei de veritale carnis, aut in humilitate hominis de deitatis majestate dubitemus. Idem est in forma Dei, qui formam suscepit servi ; idem est incorporeus manens, et corfius assumens. Idem in sua virlule inviulabilis, et in nostra infirmitate passibilis. Idem est a paterno non divisus throno, et ab impiis crucifixis in ligno. Idem est super cœiorum altitudines viclor mortis ascendens, et usque ad consummationem sœculi universam Ecclesiam non relinquens.

^. Cura in forma.

Lectio V.

Idem postremo est, qui in eadem, qjia ascendit, carne venturus, sicut judicium sustinuil impiorum, ita judicalurus est de omnium actione mortalium. Unde ne in plurimis testimoniis immoremur, unum sufficit ex Evangelio beati Joannis adhiberi, quo ipse Dominus noster dicit : Amen, amen dioo vobis, quia venit hora, et nunc est, quando mortui audient vocem Filii Dei : et qui audierint, vivent. Sicut enim Pater habet vitam in semetipso, sic dédit et Filio vitam habere in semetipso, et potestatem dédit ei judicium facere, quia Filius hominis est. Ergo sub una sententia osfendii quia Filius Dei, atque Glius hominis est. Unde apparet, quemadmodum Christum Dominuoi in unitate personœ credere debcamus, qui^» cum sit Filius Dei per quem facti sumus, etiam Filius hominis per assumptionera carnis est factus, ut morerctur, sicut ait Apostolus, propter delicta nostra, ut resurgeret propter justificalionem nostram.

f\. Ipse est imago.

Lectio VI. {Ibid.)

Justificandis horainibus hoc principaliter opitulatur, quod Unigenitus Dei, etiam Filius hominis esse dignatus est, ut homoousios Patri Deus, id est unius substantiee, idem homo verus, et secundum carnem matri consu'bstantialis exsisteret. Utroque gaudemus, quia non nisi utroque salvamur, in nullo dividentes visibilem ab invisibili, corporeum ab incorporeo, passibiiem ahimpassibili, palpabilem ab impal[>abili, forraara servi a forma Dei : quia et si unum raanct ab eeternitate, aliud cœpit a tempore : quœ tamen in unitalem convenerunl, nec separationem [lossunt habere, necfmom;dum exaltans et exaltatus, glorificans et glorificatus, ita sibimet inliaeserunt, ut sive in omnipotentia, sive incontumelia, necdivina in Christo careant humanis, nec humana divinis.

^. Gralia nobis et pax.

IN TERTIO NOCTURNO.

Lectio VII.

Lectio sancti Evangelii secundum Joannero. {Cap. XVII.) In illo tempore : Sublevatis Jésus oculis in cœlum, dixit : Pater, venit hora, clarifica Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te. Et reliaua.

De Homilia

APPENDICE

episcopi

17ÎG

sflnrli Anguslini (Trad. 111 in Joan.)

Fn mngnain s|»(in Oominus Jt-sus suos erigit , qua innjor omniiio esse non possit, Aiidilc, cl oslolo in spo gnudciilos , prol'ier (juod vila isla non niiinnda, scd loleraiida sit, ul esse possilis in ejiis trihiilalione palienlos. Audile, itupiniii, oi (juo spcs voslra leveliir, altoiidile. (".hrisius Jésus di(nl : Films Dei l'nigciiiliis (pii l'alri rofTlornus cl /ripialis osl diril : (jui [iropicr nos hoiiio Inclus est, sed, sieul omnis liomo, inendax non fadus esl, dixil : Vi.i, vila, verilas dicil ; (pii niundurn vicit, do liis ipiihus viril, dicil, Autlile, rrodile, speralo, de^idelalo, quod dicil : l'alor, intpiit, cpios dedi^li luihi, vole, ul ulti ego suin, cl illi sinl nieluni. (Jui suiil isli, (}\ios ail a l'aire datos sil)i ? Nonne illi de (jnihus alio loco dicil : Neniovenitad nie, nisi Pnler (jui niisil tue Iraxcril enni? Jnni quoniodo ea (jUcT lieri dicil a Paire, facial cl i[»secuin Paire, si (piid in hoc l'Ivangolio prorKnmus, novimus. Ipsi sunl ergo (juos a Paire accopit, quos el ipso clegil de niundo, alqne clegit, ul jara non sinl de murido, sicut non est cl ipse de inundo, el sinl lamen et jam ipsi niundus, f redens et cognosccns, quod Clirisius a Deo l'aire sit rnissus.

i^. Rcquievit.

Lectio VIII.

Quapropler omnibus prorsus ovibus suis bonus pastoromnibus mcmbris suis magnum capul promisit hoc prœmium, ul uui ipse est, et nos cum illo simus ; nec poleril fieri nisi quod oranipolenti Palri se velle diiit omnipolens Filius; ibi est enim et Spirilus sanctus pariler eeternus, pariler Deus, Spirilus unus duorum, et subslaniia voiunlalis amborum. Nam illud quod diiisse legitur propinquanle passione, Verum non quod Ggo volo, sed quod tu vis, Paler, quasi alia Patris, alia Filii sil volunlas, aul fuerit ; sonusest nostrœ-inlirmiialis,quamvisfjdelis, quam in se caput noslrum iranstiguravit, quando eliam peccala noslra porlavil. Unam vero esse Patris et Filii volunlalem, quorum (îtiam Spirilus unus esl, quo adiunclo co-

Snoscinius Trinitalem, et si inlelligerenonum permitlit infirmilas, ercdal pielas.

a. Spirilus Doinini,

Lectio IX.

Sed quoniam quibus proraiscrit, et quam firnia sil isla promissio, pro sermonis brevitale jam diximus, hoc ipsum quantum valenius, quid sil quod dignalus est promiltere, videamus. Quos deJisti mihi, inquit, volo ul ibi ego sum,elipsi sinl mecum. Quantum atlinel ad crealuram in qua faclus esl ex .«emine David secundum carnem, nec ipse adhuc erat ubi futurus erat ; sed eo modo dicere |)Oluil, ubi ego sum, quo 'ntelligeremus quod cilo fuerat ascensurus in cœlum, ut jara ibi esse diceret, ubi f'ieral mox futurus. Poiuil el illo modo, quo anle jam dixeral loqucns ad Nicodemum : Nemo ascendil ad cœlum, nisi qui descendit de cœlo Filius hominis qui est in cœlo ; nam et ibi non dixil : Erit, sed es,i, propter unitalem

pcrsonfln, in qua el Dous homo est, el homo l)«,'us; in ((L'Io crgo nos futuros csso promisit : illn cnim forma servi hîv.'ita est quam siiiiipsit ex Virgine, el ad Patris dextcram collrji ala. Quod vero allinel ad formam Dei, in (pia fpqualis est Palri, si secundum eam vclimus inlclligcrc quod iJu tum est : Volo, ul nlii ego sum, el ipsi sinl mc( um, in Patte cum (;iiri.slo erimus, scd ille sicut ille, nos sicut nos, ubicunque corjiorc fuerimus. Si enim lo( a dicenda sunl, cl cpiibus non corpora conlineiilur , et l0( us esl cuique roi ubi esl : locui Christi /elernus est, ubi sempcr ipse Paler est, cl locus Palris Filius esl, (piia cgf*, inquit in Paire et Paler in me esl; el Icjcus iiiierea noslcr ij)si sunl, quia sequitur, ul i|)si in nobis unum sinl : et nos locus Dei sumus, quoniam lomplum cjus sumus, sicul oral pro nobis qui morluus esl pro nobis, ut in insis unum simus, quia faclus esl in pace locus ejus, et habilalio ejus in Sion, qua; nos sumus.

To Deum laudamus, etc.