ibid., art. XXI, [p
5. ibid., c. 3, art. XXI, [p. 177]- Ce sont les premiers mots du chapitre où saint Augustin pose une objection, dont la solution est donnée par les textes qui suivent et que Pascal a, un peu auparavant, reproduits en partie.
6. Nous n'avons pas trouvé ce passage dans la Trias. — L'édition des Bénédictins donne : « Nam qui dicunt. . . »
Dei virtuti vel misericordiae, qui hoc adjuvando efficit, derogabimus.
(Comment.}
(Aug. de natura et gratia c. ^2. et 43. y Neque de ipsa possibilitate contendo, cum sanata et adjuta hominis voluntate, possibilitas ipsa simul cum effectu in sanctis proveniat, Dum Charitas Dei, etc., diffunditur, etc.
(Passage du Concile habit, et act.)
Et deux ou trois lignes après : Qui ne sçait que Dieu a créé Vhomme sain ? Sed nunc de illo agitur quem semivivum latrones reliquerunt, etc.
Non igitur Deus impossibilia jubet ; sed jubendo admonet, et facere quod possis, et petere quod non possis. Jam nunc videamus unde possit, unde non possit. Iste (Pelagius) dicet : Voluntalis non est quod natura potest. Ego dico : Voluntatis quidem non est homojustus, nec natura potest, sed medicinâ poterit quod vitio non potest.
(Aug. de nat. etgrat. c. 6g.)2 Eo quippe ipso quo firmissimè creditur Deum justum et bonum impossibilia non potuisse praecipere ; hinc admonemur, et in facilibus quid agamus, et
1. Trias, art. VIII et IX, [p. ib'j et i58]. Le passage continue ainsi : « Dum charitas Dei quantum pleniasime natura nostra sana atque purgata capere potest, diffunditur in cordibus nostris per spiriturn sanctum, qui datus est nobis... [Art. IX.] Verum est autem quod ait [Pelagius], quod Deus tam bonus quam justus ialem hominem fecerit, qui peccati malo carere sufficeret, sed si voluisset. Qui enim nescit sanum et inculpabilem factum, et libero arbitrio atque ad juste vivendum potestate libéra constitutum ? Sed nunc de illo agitur, quem semivivum latrones reliquerunt, qui gravibus saucius confossusque vulneribus, non ita potest ad justitiae culmen ascendere, sicut potuit inde descendere. Qui etiamsi jam in stabulo est, adhuc curatur. Non igitur Deus impossibilia jubet... » — Plus bas. le texte de la Trias donne voluntate et non voluntatis.
2. ibid., [p. 177], quelques lignes après le passage cité supra p. 121, 11. 5. A. l'endroit où Pascal met un etc. le texte cité par Sinnich ajoute : « et petatquo destituitur, ut impleat quod jubetur, » et la citation s'arrête là. Pascal l'a complétée en se reportant, semble-t-il, au texte même de saint Augustin.
in difficilibus quid petamus. Omnia quippe facilia sunt l Charitati, cui uni Ghristi sarcina levis est, aut ea una est sarcina ipsa quae levis est : secundum hoc dictum est, [et] prœcepta ejus gravia non sunt, ut cui gravia sunt, consideret non potuisse [divinitus] dici, gravia non [sint], nisi quia potest esse cordis afTectus cui gravia non sint, etc. Aut enim quisque non diligit, et ideo grave est ; aut diligit, et grave esse non potest, etc. Utrumque verum est : durse sunt timori, levés charitati [p. i63 sq. et iy4 sq.].
(Comment. Ch. affect. act. Pourquoy .)
(A ug. I. i . oper. imperf. n. y. y Non est mirum quod novi haeretici Catholicis à quibus exeunt novum nomen imponunt; hoc et alii fecerunt quando simiiiter exierunt [p. 281].
(JResp.).
(Julian. Aug. I. 2. Operis imperf ecti, n. y 6. y Et qui expavissent ne a vobis Pelagiani dicerentur, in Manichaeorum pelagus praecipitarentur, etc. Ne igitur vocentur hseretici, fiunt Manichaei, et dum falsam verentur infamiam, verum crimen incurrunt [p. 2yo].
(Obj.).
(Aug. L 2. de nupt. et concup. c. 3. y Non est ita : multum falleris, vel fallere meditaris, non liberum negamus arbitrium [p. 2yy\.
(Resp.).
(Julian., i32. Aug. I. ad Bonif. c. 2. y Dicunt, inquit, illi Manichsei quibus modo non communicamus, id est, toti illi