CAPUT XVI
Profertur sancti Bernardi testimoiiium.
« Oportet , ait ^ , ad vestrum referri apostolaturn « pericula quœque et scandala emergentia in regno « Dei, ea prœserti^ quœ de fide contingunt. Diguura « namque arbitrer ibi potissimum resarciri damna « fidei, ubi fides non potest sentiredefectum.»Quem vero hominum negare non puderet fidem sedis apostolicœ in docendo sensuram esse defectum, si defir nlret aliquid hxreticum a tota Ecclesia credendum. Cum autem Bernardus absolute negaverit bujus sedis fidem posse sentire defectum , evidentissime consectarium est banc sedem, teste Bernardo, non posse aliquid hxreticum a tota Ecclesia credendum definire.
Eodem spiritu doctus sanctus doctor, sempiter-
' Serm. ni, in anniv. Assumpt. cap. iv.
' Ep!sl.CJi.c,seu Tract, de crroi: .-tbicl. Pr,e/. l. i p. 6J4
DE SUMMI PONTIFICIS
nuin nostraBGallicana; pcdesia; lumen atque decus, sic aiebat' : « Romana' pra'sertirn Ecclesiœ aucto- « rilati atque exnniiiii lotuiu lioc, sicut et caetera « qua; ejusmodi sunt, universa reservo : ipsius si « quid aliter sapio, parntiis judieioeiiiendare. «Nefas auleiii esset se suainque lideni sic absolutissime permittere incerto et forsan iiœrelico judicio iiujus sedis , quee ctefinire posset aliqiiid /ncrclicum a lola Ecclesia ciedendum. Neque certe leviuscula aduiatione iucc dicebat vir ille apostoHcus, qui tôt ac taiita poritiiicibus, contra romana; curia; ambitionem, acerrime scripsit. >iamqiie aliiji ha'c liabet' : « Et quidem ex priviligio sedis apostolicœ constat, « sunnnam rerum ad vestrani potissimum respicere « summam auctoritatem et plenariam potestateni. » Ait denique doctor iile turpissiinœ adulation! infensissimus ' : « Plenitudo siquidem potestatis super » universas orbis ecclesias singulari pnerogativa « apostolica; sedi donata est. Qui igitur liuic potes- <i tati resistit, Dei ordinationi resistit. Potest, si « utile judicaverit, novos ordinareepiscopatus,ubi « bactenus non fiierunt. Potest eos qui sunt, alios i< deprimere, alios sublimare, prout ratio sibi dic- <• taverit, ita ut de episcopis creare archiepiscopos <■ liceat , et e converso , si necesse visum fuerit. Po- <• test a iinibus terrœ sublimes quascumque personas ■1 ecclesiasticas evocare, et cogère adsuam prœsen- « tiam, non semel aut bis, sed quoties expedire « videbit. Porro in promptu est ei omnem ulcisci « iiiobedientiani , si quis forte reluctari conatus fue- <• rit. » Itaque quis huic sedi auderet dicere : JHqukl hxreticum a Iota Ecclesia credendum definivisii; lioc nefarium doguui a te definitum respuo, et exsccror. Defiiiitionis han-etic:c tepœriiteat; impiam delinitionem buniili ac docili anima te ejurare necesse est. Nonne ii omnes qui huic puteslati résistèrent, Dei ordinationi résistèrent? Nonne in promptu est huic sedi , omnem idcisci inohedientiam, si quis forte ita reluctariiionaretur?
Profcrtur sancti Thomaetestimoniuni.
Ita Doctor Angelicus sententiani explicat -i : « co.\- « CLUsio. Cum sunuuus poiitifex caput sit totius « Ecclesiœ a Cbristo institutus, ad illum maxime « spectat symbolum lidei edere , sicut etiam gene- » ralem synodum congregare. Respondeo dicen- « di:m etc.... Adillius ergo auctoritatem pertinet
• Epist. ci.xxiv, ad Coll. Lugd. n° 9. ^ hpist. cxcvill , ad Inimc. Pnp. n° 2. ^ Lpi&t cxxxi, ad Mediol. ir 3.
^2.2. Quœst. I, art x.
« editio syinboli , ad cujus auctoritatem pertinet « liiialiter determinare ea quœ sunt lidei, ut ab " onuiibus incoucussa (ide teneantur. Hoc autem « pertinet ad auctoritatem sunuiii pontificis, ad « quem majores et dilliciliores Ecclesiee qua;stiones « referuntur, ut dicitur in Décret, extra lib. de « Baptismo, cap. Majores. Unde et Dominus, Luc. <> .\xil, Petro dixit, quem summum pontificem « conslituit : Ergopro te rogavi, Petre, ut non de- « ftciat fuies tua : et tu aliquajido couversus, con- » firmafratret. tuos. Et bujus ratio est , quia una « fides débet esse totius Ecclesiœ, secundum illud, « I ad Cor. i. Idipsum dicalis omîtes, et non sint in « vobis schismata. Quod servari non posset, nisi n quœstioCdei exorta, determinetur pereum,qui <• toti Ecclesise pra;est ; ut sic ejus sententia a tota '• l'^cclesia firmitir teneatur; et ideo ad solam auc- <i toritatem summi pontilicis pertinet nova editio « symboli , sicut et omnia alla quœ pertinent ad « totam Ecclesiam , ut congregare synodum gene- « ralem, et aliabujusmodi. »
Luce meridiana clarius est , juxta mentem sancti Tbomae, summum pontificem, tanquam caput totius Ecclesiie a Christo institutum, ea qux sunt Jidei finaliler determinare, ut ab omnibus incoucussa jide teneantur. Hatio autem qua illud probat ha'c est, scilieet fidem Pétri in ejus sede non defecturam, ita ut fratres semper coiiUrmet. Et ideo ad solam auctoritatem summi pontificis pertinet nova editio symboli; quia symboli editio est finalis determinatio circa fidem. Porro si sedes apostolica aliquid hserelicum a tota Ecclesia credendum de- Jiniret in symbolo , baec determinatio non esset finalis; at contra necesse foret ut omnes ad générale concilium appelèrent , et ejusmodi symbolum detestarentur. Ergo juxta mentem Doctoris Angelici, nunquani fieri potest ut sedes apostolica , ad quam pertinet nova editio symboli , in symbolo definiat aliquid hxreticum a tota Ecclesia credendum. Itaque indefectibilitas fîdei buic sedi proniissa in tantum valet , ut nemini vere catholico liceat dubitare an delinierit aliquid lucrcticum necne, sed finalis sit bujus sedis circa fidem determinatio, et dogmata definita ab omnibus inconcussa fide teneantur. Nerao sanae mentis non videt temperatos nostrae Cisalpinae scholœ theologos id negare non posse; Transalpin» vero scbolae doctores, si pariter sobrie sapiant, nihil ulterius assertum velle.
AUCTORITATE. CAP. VXIIÎ.