QUANQUAM SOLA PER SE AD ID SUFFICIAT CO.NS

« TiTUTio , manilestum et perspectum fuit ilKis « quinque propositiones vere esse .Tansenii, etc ». Itaque existimabant 7iihU disquisitione opus esse, neque esse quœrendam textus damnati evidentiani , sed posita solius constilutlonis auctoritate, nemini lieereut suœ privatac rationi, tantillumauscultetvel indqlgeat ; sed abdicata quabbet naturali evidentia et convictione aninii ex intima, dociiitate credendum esse id ipsuni quod constitutio delinivit. Sic qnadraginla circiter antistites anno 1G53; sic totidem postea anno 1654 conclamabant. At verotum temporis majores alacri aninio sanctissimum Patrem sic .alloquebantur ' : « Ut a capitibus suis fulminis apos- <> tobci amoliantur ictuni (licet obfirmato aniiiio « quinque propositiones .lansenio iterum aljjuiH-

n cent), AD FACTI QU.ESTIOJiEJl, IN QUaEcCLESIAM

" FALLi possE DOCENT, controversiam deducere ■< uituntui'. Quas ingeniorum versutias vera prudcn- « tique verborum complexione infregit Brève apos-

' Vide u'Argentué , Coll. Jutlic. etc. t. m , |Kirl. ii , p. 270 et seq.

" Anno IG&6. Vide d'Arcemrê, loc. cil. p. 2so.

« tolicum, quod Iricis illis syllaharuni ad unibratiles « scholarum disputatione.srelegatis, declsiomsque

" AUCTOBITATK AD JURIS QU^STIONEM liESTBIC-

« T A , doctrinam .lanSenii quam opère suo illo expli- " cuit, in propositionum conlixarum materia, pon- « tiûcia constitutione danmalum fuisse déclarât. " Tum certe prompti erant antistites in dicendo llreve apostolicum, ut captiosa ba'c facti quéestio succideretur , et tota coiitroversia rcstringeretur adjuris quxstionem de liœreditate doctrinx, qu<im Jansenius opère illo explicuit. Hincest quod majores liuic doctrina .lansenianae infensi, tum consiitutioni , tum Brevi apostobco, tanto mentis obsequio applauserint. Atverojaninonnulli vulgoexistimantur velle majorum fundamenta sensim et clam conveliere; ut anlem mitius loquar, molliores sunt et novitatis minus impatientes : scilicet, volunt constitulionem non suflicere per se ad lucreticitatem Jansejiiani textus defmiendam, contendunt vero id pendere ab evidentia, quae quidem si evidentiae vini liabeat, lectoris mentem primo intuitu convincit; noluntautem boc totuni a sola auctoritate deflnientis pendere. Id certe in coinitiis fuse explicari , actis solemiiibus inseri, eaqueadditilia interpretationeconstitutionis promulgationem restringi satagebant : at vero rex id lieri vetuit. Itaque nibil est niirum, si, intuitu tam optatœ restrictionis, volueriiit aliquid alienissimo temporediei dejureepiscoporuni,ad quospertinet, postlatam sedis apostolicœ sententiam de dogniate lidei , suiun suffragium pontifiei;c definitioni adjun- Kfre. Ilinc est quod in iaudanda constitutione et auctoritate apostolica, tam sicca, tam jejuna, tam parca fuit comitiorum oratio. (Juod œgro et reluetanti animo dicitur, pronuni est parce dicere.

S" Veruin quidquid de fallibilitale pontifîcia asserant, nihilo tamcn minus aeque certum est, ad episcopos, etiamsi veri judices sint in dogniate definiendo. minime pertinere ut sedis apostolica; judicium suo privato examine reforment, et judicio posteriore convellaiit. Juxta Gersonii sententiam, quam acriores nostri Cisalpini segtantur, privati episeopi possunt quidem a Papa ad générale concilium appellare : tum vero procédèrent ut partes quae de gravamine sibi illato conquererentur. At vero minime licet ut tanquam judices de re a superiore jiidice jam judicata ipsi denuojudicent, acsuperioris potestatis judicium annullare présumant. Saltem, quantum ad provisionem, suprema est sedis apostolica; sententia, donec universale coiicilium cogatur et pronuntiet. Et ba;c sunt quae apud Cisalpiiios acriores pontifîcia; infallibilitatis advcrsarios indubitata habentur. Itaque, etiamsi supponatur eorum sententia, citra omne dubium est aliquot

AUCTORIJATE. APPENDIX.

episcopis, extra générale conciliuin positis in privato conventu, non licere ut de judicio a sede apostoliea prolato ipsi judicent. Alterutrum ab ipsis fleri necessum est, vel assentiantur definitioni taiiquam judices, vel, si dissentiant, tanquam partes conci- Jium modeste appellent.

9° Nihilo tamen minus eertuni est ea qiiœ a comitiis scripta sunt prœsuies nuiiquani esse actis erasuros. Jamdudum soluta sunt hœc comitia, neque praecipui antistites ita affecti sunt, ut ejusmodi locutiones emendare aut temperare velint. Prœterea, utjaindixi, œquivoca est locutio quse sanctissinii Patris aninuim offendit : in verum et optimum sensum facile vergit. Quod autem maximam doctrinœ perniciem jamjam imminentem nobis demonstrat, hoc est : omnes clari generisjuvenes, qui episcopalibus infulis vel aliqua alia ecclesiastica dignitate donandi sunt, venenatis critieorum et maxime jansenistarum opinionibus ita passim imbuuntur, utEcclesiam matrem ac magistram, quasi invisam potestatemdeprimerestudeant.Hincsanemetuendum est ne Fraiiei , non solum ab eadera locutione deinceps non tempèrent, sed etiam licentius ea abutantur. Rex vero Cbristianissimus, qui hanc sedem a puero impensissime coluit , et etiamnum veneratur, quaestiones theologicas quœ bine inde acerrime disputantur eliquare non potest. Quamobrem, ubi de ea re disputatur, continuo hoc unum expedire ptitat, scilicet ut prœcipuos tum ecclesiastici ordinis praesules , tum administros regni , et magistratus supremos consulat, eorumque dicta sectetur. Si primates ecclesiastici nrdiiiis, gravitate, ingénie, novarum opinionum odio, et studio colendœ unitatis praepolleant, orania recte geruntur; sin minus, laici togati détériora quœque suadent.