Tome XVII. A a
(5) Item. Concessh qubd abbas haberet navtm suam in portu del Pcrget, i Tours " transirent i^1 quicumque* vellent , dum tamen non compellantur ab abbatc, ncc
Février i468. prohibeantur transit e à domino comité vel suis.
(6) Item. Recognovit dominus cornes se tenere in feudum ab ipso abbatc et Monasterio Sancti - Theodardi castrum de Tolvio cum pertinenciis , et quod débet inde talc servicium , videlicet , quod scmcl tenebit unicuique abbati de Monte* Albano ascendenti equum , cum ab eo fuerit requisitus, lestreup.
(7) Item. Concessit etiam qubd abbas haberet feuda sua et census suos et jura sua alia, et proprietates et honores , sicuti habtre solebat et debebat, et qubd idem cornes, de terris censualibus abbati s quas tenebat ubicumque , redderet abbati censum et 4 lia jura vel cambium competensjw illis (a).
( 8 ) Item. Concessit qubd , quando homines spéciales et ligii abbatis conquererentur de se ipsis ad invicem abbati, abbas haberet inde omnes /usticias et emtndas; si verb conquerertntur vicario domini comitis, abbas haberet partent suam de entendis et justiciis, sicuti de aliis hominibus , et dominus cornes similiter partem suam, sicuti de aliis hominibus.
(9) Item. Concessit dominus cornes quod abbas haberet totam justiciam monachorum , clericorum et specialis familie sue et donatorum suorum , videlicet, illorum donatorum qui sunt recepti ut suprà dictum est, et non possunt facere testamcntum sine assensu abbatis.
(10) Item. Concessit qubd, quando detentores possessionum que (b) tenentur ab etclesia ad censum annuum vel in fiudum , in incurrimentum ceciderint, vendant ur possessiones ille personis competentibus bonâ fide, et ecclesia habeat inde vendas (c) et acaptes (d) , et alia jura sua, et de incurrimento qttartam partem sicut de aliis incurrimentis ,% et cornes très partes , et ita fiât de terris censualibus et fendis domini comitis , videlicet , qubd abbas habeat quartam partem incurrimenti , et dominus cornes très partes. Hoc verb dictum est de illis jeudis et terris que sunt in supradictis villis de Monte- Albano et insuie Amate, et in dominio earum.
(1 1) Item. Concessit qubd consules de novo electi apud Montem Albanumjurabunt, singulis annis, super sancta Dei evangelia, se deffendere et custodire bonâ fide omnia jura monasterii Sancti Theodardi de Monte- Albano et abbatis.
Abbas verb predictus quictavit et dimisit supradictum juramentum quod petebat ab omnibus (e) Montis-Albani. Quictavit eciam et dimisit supradictas quin* gentas libras quas petebat racione supradicti compromissi et peticionem quant faciebat de consulatu et de domo communi , et consulatus ibi suprà dictum est, etdomus communi s.
Quictavit eciam abbas gêner aliter omnes peticiones et querelas superiùs scriptas , his exceptis que sibi superiùs in presenti composicionc sunt concessa.
Renunciavit eciam dominus abbas omnibus instruments que habiterai à ma* gistro P. de Collomedio , et à domino R. Sancti-Angeli diacono cardinali , olim apostolice sedis legato.
Remisit eciam omnes obligationes sibi et monasterio stto hits de causis acquisitas.
Dictum eciam est quèd quantum ad altos articulos de quibus in isto instruirons.
( a) Competentia i/lîs. Gallia Christiana. (d) Ou acaptas. Voir encore sur ce droit ,
(b) Que est oublié (Uns le Gallia Chris- le Discours préliminaire du tome XV/, pages ùana. tcxxvij et xtj.
(c) Les droits de iods et ventes. Vo'tr le (tj Hominibus. Gallia Christiana. Discours prclimin. du urne XVI, pages xxxv (f) Et concessit quod consulatus ibi renrnet suivantes. neret. Gallia Christiana.
DE LA troisième Race. 187
mento non fit mencio , rtmanebunt carte et instrumenta antiqtta ecclesie Montis- -
Albani in sua firmitate, quantum ad capitula prenotata in hiis , in quitus non ^PÎj-IS *
. . » a M OU 1*5 >
contra compostcionem tstam. . Févricr l468
Eteodem modo erit de insula Amata sic ut i de Monte-Albano ; vide/icet, intra fines et dominium earum villarum , et abbas habebit iilud quod solitus est habere et percipere in pedagiis , leidis et alïts juribus in supradictis villis et dominiis earumdem ; cornes verb habebit in supradictis villis et dominiis earum omnia jura sua et possessiones quas hactenus habuit et possedit, exceptis i/lis que, in presenti composicione , abbati et monasterio Santi-Theodardi de Monte-Albano sunt concessa ; et excepto quod , si ba/uli contins de possessionibus communibus inter comitem et Abbatem occupaverint plusquam deberent , sive apud Montem-Albanum , sire apud insulam Amatam , quod totum redigetur in commune ; et eodem modo erit , si abbas vel sui occupaverint plus quam deberent.
Supradicta omnia concessit , tradidit , reddidit et donavit R. , Dei graciâ Cornes Tholosanus , supradicto Alberto abbati et monasterio Sancti-Tbeodardi , ab ipso abbate et successoribus in perpetuum pacificè possidenda.
Nos verb R. , Dei graciâ Cornes Tholosanus, et Albert us eâdem graciâ abbas Sancti - Theodardi de Monte-Albano , istam fccimus compostcionem, et sigilla nostra apponi fecimus huic instrumento in hu/us rei testimonium et munimen, et supra dicta ac singula promittimus in perpetuum bonâ fide firmiter observare.
Nos verb G. , eâdem graciâ abbas Case- Dei, istam compostcionem approbavimus , et presens instrumentum sigillo nostro ficimus sigillari.
Nos Durandus, miser acione divinâ Albiensis episcopus , in hac composicione interfuimus, et ex utraque parte rogati , sigillum nostrum in presenti instrumento apposuimus in hu/us rei testimonium et munimen.
Actum est hoc anno ab Incarnacione Domini milles imo ducentesimo tricesimo primo, xiif die introitus mensis octobris , apud Galliacum (a J, régnante Ludovico rege Francorum (b) et Guillermo (c) episcopo- Caturcensi. Hujus rei testes sunt Raymundus abbas Galliaci , et Artaldus hostalarius (d) Case -Dei , et Guillermus prior Sancti-Roberti de CorneUone (e) , et Hugo de Amon (f) , et Petrus de Lacu , monachi Case- Dei ,et Bertrandus (g) ,firater domini Comitis Tholosani , et Arnauldus de Monte-acuto Albiensis miles, et Berengarius de Joarriis et Guigo Mausantafe milites, et Raymundus de la Garriga, et Engelbaudus et Willelmus Bernardus de la Mota , et Geraldus de Castillone , et Bernardus Capel , publiais notarius ville Montis- Albani , qui, ex utraque parte rogatus , cartam istam scripsit. Nos verb eorum piis precibus et dévot is supplicacionibus inclinât i , pro remedio anime nostre et carissime c on sorti s nostre Johanne Comitisse Pictavie- et Tholose , ac progenitorum nostrorum , dictam compostcionem , prout superius *st expressa ,
Notes.
^Gaillac, en Albigeois; aujourd'hui, (t) Et Guillelmus prior. et Rctbertus dt Afau-
chef-lieu d'une sous-prefecture dans ie dé- Rone. Gallia Christiana.
parlement du Tarn. t (f) Anieu. Gallia Christiana.
(b) Louis IX. (g) Geraudus. Gai. Christ. Raymond VII
(c) Guillaume de Cardaillac , quatrième n'eut point de frère de ce nom; on doute même du nom de Guillaume, comme évéque de qu'il en ait eu du nom de Bertrand : il ne l'eut Cahors. pas du moins par l'effet d'une union légitime.
(d) Hospitûlarius. Gallia Christiana. Hos- Ce Bertrand étoit un des enfans naturels de talanus n'est employé que pour exprimer Raymond VI. Raymond VII, à qui son celui, qui loue un magasin , une boutique , père 1 avoit recommandé , lui donna la vià un marchand étranger; le prix de la loca- comté de Burniquel , en Quercy.
tion étoit désigné par kisùhtgium.