LIV. — FRAGMENT DE PIERRE DIACRE SUJl CONSTANTIN L’AFRICAIN
Constantinus Africanus, ejusdem Cænoby monachus, pliiloso— phicus studiis plenissime eruditus, orientis et occidentis magister, novnsque effulgens Hypoc raies. De Carthagine , ex qua ipse oriundns erat, egrcdiens , Babyloniam petiit, in qua grammaticam, dialerticnni, physicam, geomelriam, arithmelicam, mathematicam, aslronomiam, necromanliom, musicam, phvsicamque Chaldeomm, Arabum, Persarum, Saraeenorum plenissime edootus est ; inde discedens, Judeam adiit, eonimque se studiis erudiendum iradidit ; et dnm Judeorum artes ad plénum edoctus fuisset, Ætbiopiam petiit, ibique rursus Æthiopicis disciplinis eruditur. Cumque affatim eorum studiis repletus fuisset, Ægyptum profectus est , ibique omnibus Ægyptiorum artibus ad plénum instroitur. Corapletis igitur in ediscendis hujusmodi studiis tri— genta et novem annorum curriculis, Afrioam reversas est, quem cum vidissent ita ad plénum omnibus gentium studiis eruditum, cogitaverunt occidere eum : quod Constantinus agnoscens clam navem ingressus , Salcrnum advenif , ibique sub specie inopis ali— quandiu latuit : deinde a fratre regis Babiloniorum , qui tune ibidem advenerat , agnitus , ne in magna honorificentia apud Robertum dueem habitus est. Exinde vero Constantinus egrcdiens, Casinense cœnobium petiit, atque a Desiderio abbatc libentissime susceptus , monachus factus est. In eodem vero coenobio positus, transtulit de diversis gentium linguis libros quam plurimos, in quibus præcipue sunt Pantegnum , quod divisit, in libros duodecim , iu quo exposuit quid medicum scirc oporteat ; Practicam, in qua posait qualiter medicus custodiat sanitatem, et curet infirmitatero, quam divisit in libros duodecim ; Librum duodecim graduum ; Diætam ciborum ; librum febrium , quem de arabica lingua transtulit : librum de urina : de iuterioribus meinbris : de coïtu : Viaticum, quem in septem divisit parles ; primo de morbis in capite nnscenlibus : dehinc de morbis faeiei :
SPECTMINA.
de instrumcntis ; de stomachi et inteslinornra infirmitatibus : de infirmitatibus epatis , renum , vesicæ , splenis et fellis. De bis quæ in generativis membris nnscuntur : de omnibus quæ in exteriori cutc nascuntur, cxponens aphorismi librum tegni, incgategni , micotegni , antidotarium : disputationes Platonis, et Hyppocratis in sententiis. De simplici medicamine. De Gynæeia, id est de membris, ac corporibus fæminarum : de pulsibus, prognostica, de experimentis, glossas herbarum, et specierum ; chirurgiam : librum de medicamine oculorum. Hic vir quadraginta annos in ediscendis diversarum gentium studiis explevit , novissime vero senex, et plenus dierum in ccelura abiit. Fuit autem temporibus supradictorum imperatorum
Capot XXXV. Joannes medicus, supradicti Constantin! Africain discipulus, et Cassincnsis monachus, vir in physica arte disertissimus, ac eruditissimus , post Constantini sui magistri transitum, aphorismum edidit pbysicis satis necessarium. Fuit autem sub prædictis imperat. Obiit autem apud Neapolim , ubi omnes libros Constantini sui magistri reliquit. Claruit anno Domini 1072 (1).
LV-— EXTRAIT DE LA CHRONIQUE DE FR. PIPINI, RELATIF A GÉRARD DE CRÉMONE.
Gerardus Lombardus , natione cremonensis , magnus linguæ transistor arabicæ, imperantc Friderico, anno scilicet Domini 1187, qui fuit imperii ejusdent Frédéric! XXXIV, vita defungitur, septuaginta très annos natus habens. Hic tam in dialectica , quam geometria , et tam in philosophia , quam physica , et nonnuUisaliis scientiismultatranstulit. Qui licet famæ gloriam spreverit , favorabiles laudes, et novas sæculi pompas fugerit , nomenque suum nubes et inania captando nolucrit dilatari, fruclus tamen operum cjus per secula redolens, probitatem ipsius enuutiat et déclarai. Is etiam quum bonis florcrettemporalibus, bono-
(i) De yirit [Huit. Cetin., ap. Kabricii Bibl. Ecclcs.
SPEC 1 SIÏNA.
rum tamen affluentia vel absentia ejus animum nec extulit , nec depressit; sed viriliter duplicem occursumfortunæpatiens, semper in eodem statu constantiæ permanebat. Carnis desideriis dimicando, soit spiritualibus adhærebat. Cunctis etiam pnrsentibus atquefuturis prodesse laborabat, non immemor illius Ptolomxi : quum fini appropinquas, bonum cum augmento operare. Et quum ab ipsis infantiæ cunabulis , in gremiis philosophie educatus esset, et ad cujuslibet artis notitiam secundum Latinorum studium pervenisset , amore tamen Almagcsti , quem apud Latinos minime reperiit , Toletum perrexit , ubi libres cujuslibet facultatis in Arabico cernens, et Latinorum penuriæ de ipsis , quant noverat , miserons , amore transferendi linguam edidicit Arabicam ; et sic de utroque , de scientia videlicet , et idiomate confisus , de quamplurium factiltatum libris quoscumquevoluit clegantiores Latinitati , tamquam dilcctx beredi,planius atque intelligibilius, quo ci pollere luit , usque ad finem vit® transmittere non ccssavit. Inter extera, quæ transtulit, habentur in arte tant pbjsicæ, quam aliarura facultatum, libri septuaginta sex, inter quos Aviccnnx, et Almagcsti Ptolomxi translatio solemnis babetur. Sepultus est Cremonx in monasterio Sanctæ-Luciæ, ubi suorum librorum bibliotbecam reliquit, ejus prxclari iagenii specimen sempiternum(l).