CAP. VIII

Quae sit causa, quod tam pauci proficiunt in religione (t).

Est haec praecipue causa , quarc tam pauci inveniantur viri religiosi , et amalores Dei puri et non fais! et adulterini : quia certe aestimant se aliqnid esse in bonis, quum nihil sint , vel facere vel fecisse in ordine magnas virtutes , non respiciunt actus suos nec vigilant circa se , sed faciunt multa , quae si sivissent... inhibuissent. Et quia non aestimabant , religiosum se debere purificarc et perficere de die in dicm , ideo pauci stelerunt (s). Sed abeunles faciunt multa, quae non prohibuerunt , credentes, per boc tenerc ordinem , ut, dormire faciliter, cito loqui vana et inulilia et inquirere plura lalia. Quis unquam crederet, quod religiosus, qui se ad cellam poneret, ut melliücet Domino Jesu,ita cito dilaberetur ad propinandum absinthium verborum inutilium et saecularium et concupiscenliarum puerilium cett? (Quum exit cellam,... timendum est, quod non éructât cor suum verbum bonum, ideo quod non dicit opéra sua régi cett. ) (s). Sed quia audit talia facere et dicere alios, talibus crédit quia impossibile est abstinere. Non est ita! quum Deus dicat : de quolibet verbo olioso cett. , immo de gralia Dei , quam oportet implorare hominem , ut regulet verba et facta , insuper et cogitationes suas in bonum et sanctum opus. Et si diabolus vel caro vel mundus ingérât importune cogitationes vanas homini vancanli Deo, si vigilat mente .suffi-

(t) Hoc caput prae ceteris male se habet in codice.

(l) Cod. statucrunt.

(s) Locus desperatus.

cil laies rcjicere nec ludere cura iis, immo ad gloriam tune fueril horaini et ad meritum et non ad peccatum, si non consentit, licet sentiat. Sed révéra , sicut quodlibet , opus novum discere est difficile et taediosuin : similiter sievivere in cogitationibus pure et verbis sine peccato. Sed sicut quando ars scitur, faciliter operatur, sic si homo vellet discere banc ariem , et oraret Dominum Jesum , ipse mirabilem sentiret fructum , immo supervenientibus quibuscunque saecularibus blaspbemiis , taediis, reprebensionibus el persecutionibus , ipse , sicut pugil doctus in schola bel aeque immobilis permanerel in quolibet iclu. O quantum experiretur, qui tantum per mensern experiretur hanc violentiam puritatis. Nec dicat quis quam : « Multum vexât caput meum , sic continue vacare Deo vero et menteni. » Dicat ilie, quare non vexât eum, continue cogitare de variis rebus? Quia non est homo sine cogitationibus, immo quando bomo non cogitât de Deo, cogitai de factis in Hispania , in Anglia , in Saxonia, in Aegypto , etc.; quare sic non vexatur? errte, quia diabolus lalia instigat, et cara juvat et delectatio praelerilorum. Ergo si de Deo eogitaret, Deus juvaret eum , et omnes angeli ejus et tota curia coelestis adslaret sibi. Et si hoc forte est difficiiius , quia non est in usu et diabolus iinpedil, certe tanto magis est inerilorium , quia crucifigitur cura Christo. Etiara fabulari per tolum diem de potentiis regum , divitiis et crapulis et pompis saecuii non vexât, nec taedium est; psallere unum psalmum vel IHaccbo taedium est. Vere , vere diabolus est in ilio negiigentiarum tempore, et non perfleimur. Quare et quidam antiqui sentiunt se minus devoles in spiritu , nam minus curant de laboribus , quam in noviciatu suo cclt. Et non flunt miracula nec mirabilia, quam olim per preces flebant, quum tamen procul dubio per nos et ilie Deus faceret , si sui sincere essemus amici. Respiciamus in Domino, quotquol sumus curantes de puritate nos tra , spiritum ne offendamus, et si offenderimus, ne ccssemus dolere et cavere; et sufficit Deo. O mi , si adverteret homo, quam candidi angeli et sancti sibi assunt celcbranti vel communicanti aut quodlibet opus bonum operanti , minimam vero maculam, quae illis magna apparet propter candorem , niteretur cavere et tergere de sua conscienlia. Nec hoc advert tint illi, quod quidquid non conscientia dictât, nigredo est; confitentur de variis verbis et concupiscentiis pluribus etc. nec tamen cavent , immo in colloquiis ita se habent, ac si non fuissent de iis confessi vel necesset contitendum vel conscientia babenda ; immo nec verentur ioqui de peccalis vivorum nec inortuorum celt. : Deus scit, quia omnia nuda sibi. — Cogitemus ergo et ioquamur de bis , quae Dei sunt et ne cogilando forte doieamus caput , sicut quidam volunt dicere , sallem Ieviter tracterous , immo sanclius unum versiculum de factis Domini Jesu cogitaremus, quam si lolam diem de aliis. Si cui tamen eliam obedienlia injungilur, alia cogitare , debet hoc facere humiliter, sicut procuratori vei sacratistae , quia

tslia in illo casa sunt facta Dei. Nihilominus tamen debet semper reverti ad faciem Dei meditando etiam in laboribus , aient Cartbusienses ad jaculatorias et brèves orationes recurrere semper jnbenlur.