NICOLE ORESME
roi Charles V dans ses efforts pour développer en France le goût des études littéraires.
Raoul de Presles.
Raoul de Presles est à coup sûr un des écrivains les plus distingués de la seconde moitié du xive siècle 1 . Il était déjà parvenu à un âge assez avancé quand Charles V eut recours à son talent pour obtenir la traduction d’ouvrages considérables dont on lui avait fait apprécier la valeur. Raoul de Presles ne lui était pas seulement connu par la façon dont il remplissait des charges administratives. Sous les titres de Musa 2 et de Morale compendium de republica3, il avait com-
1. J’insère ici une note écrite en caractères du xve siècle sur le fol. 27 du ms. latin 3233, à la fin d’un des ouvrages de Raoul de Presles, celui qu’il a intitulé Musa. Cette ,note a déjà été citée par Lancelot ( Mém . de l’Acad. des inscr., t. XIII, p. 622), qui n’en avait pas reconnu l'auteur :
« Iste Radulphus de Praellis consiliarius fuit et magister requestarum hospiciorum Karoli quinti et Karoli sexti. Scripsit autem Compendium et hune librum quem intitulavit Musam, Transtulit eciam de latino in ydioma vulgare seu gallicum Bibliam et librum Augustini de Civitate Dei, et decessit anno M” CCC° octogesimo secundo, in vigilia Sancti Martini hyemalis, prout in ejus epitaphio super ejus tumbam in ecclesia Sancti Mederici Parisiensis, in cappella parrochie scribitur. Morabatur autem in vico novo Sancti Mederici, satis prope conum versus quadruvium Templi. Ejus animam babeat paradisus.
« Vidi ego in compoto ordinario baillivie Viromandie de anno M. CCC septuagesimo quarto, capitulo recepte de Vaily, quomodo iste Radulphus habebat a rege Karolo quinto pensionem de vic libris per annum super dictam terram de Vailly, pro vacando liberius translacioni memorati libri de Civitate Dei, quem, de ejus mandato, transferendum in gallico susceperat.