RICHARD ET GODEFROID
« Unde, et intellectiva separata, ‘non cessat natura resolvere usque ad essentiam ipsius materiae ad hoc ut... introducatur alia forma specifica; et hoc dico naturaliter quia in corpore Jesu Christi non fuit facta resolutio nec etiam in corpore B. Virginis In corpore enim Jesu Christi, virtute supernaturali, prohibita resolutio talis.
« Dico etiam quod illa forma ita se habet ad actum essendi quod per illam formam materia non potest constitui in esse stabili et quieto.. Nec accepit materia esse stabile quietum eo modo quo est stabilitas et quies in istis, nec esse simpliciter determinatum, nisi per formam completivam...Sic dico quod... est una actualis existentia stabilis et quieta eo modo quo est quies et stabilitas in istis.… per illam formam eductam de potentia materiae et per animam intellectivam simul; quamvis prin- Cipalius sit per animam intellectivam, quia per formam eductam de potentia materiae sicut praedisponentem et per animam intellectivam sicut per completivam.
(fol. 154", c. 2).
« Ex hoc alio modo patet quod illa forma se habeat ad rationem substantialitatis, unde substantialitas est et rationem corporeitatis, unde corporeitas est, et sic de aliis gradibus usque ad speciem specialissimam, quia per illam formam, per se, materia non habet rationem substantialitatis, unde substantialitas est, nisi imcomplete et per quamdam reductionem..
Ipsa enim materia aliquomodo diminute participat aliquid de ratione substantialitatis et propter hoc incomplete est substantia et nata est esse post compositionem cui debetur complete ratio sub-
« Îta etiam in resolutione naturae non quiescit donec resolverit in huiusmodi fundamentum naturae. Unde mortuo homine non introducitur nova forma specifica sedest continuus processus COrruptionis resolutorius ad fundamentum praedictum. Corpus tamen Christi ab hoc continuo processu reservabatur virtute divina. Sed secundum legem enim communem, cadavera mortua non habent esse stabile et quietum (p. 98-99).
« Prima autem forma quia non dat esse et actualitatem per quam compositum habeat esse simpliciter et complete, ideo secundum illud esse vel secundum huiusmodi actualitatem non habet esse in genere vel in specie simpliciter et complete. De ratione enim eius quod est in genere substantiae simpliciter, est quod habeat esse simpliciter stabile et quietum et fixum et completum per formam specificam.
« Per formam enim substantialitatis vel corporeitatis ante adventum formae specificae habet species substantiae quemdam modum substantiae vel corporis incompletum tamen et completur eius substantialitas et corporeitas per formam specificam.. Per intellectivam ergo homo in specie reponitur et etiam perfecte per ipsam habet esse in genere, non dat tamen homini esse substantiam sed complementum substantiae nec esse corporis sed complementum corporeitatis. Et sicut materia habet per se gradum substantialitatis incompletum tamen valde,
stantiae eo modo quo completa est substantia.. Sic, dato quod compositum ex esse materiae primae et illa forma educta de potentia materiae, non plene participat rationem substantiae.. et ideo non potest dici substantia, in quantum substantia est, nisi diminute : non tamen ita diminute sicut materia prima dicitur substantia. Compositum ex essentia materiae primae et illa forma natum est esse pars compositi ex ipso et anima intellectiva, hoc est hominis cui complete competit ratio substantiae…
« Ex hiis iam patere potest quomodo illa formase habetad animam intellectivam. Est enim quaedam dispositio potentia in materia ad receptionem intellectivae ita quod compositum ex materia et :illa forma et dispositionibus quibusdam accidentalibus, est sic materia proxima et propria eidem animae intellectivae, recipiens per animam intellectivam esse stabile, complementum in quolibet gradu,tamin gradu generis generalissimi quam cuiusve generis specialis et etiam speciei specialissimae. Unde compositum ex anima intellectiva et illa materia proxima de qua praedictum est non tantum modo habet istud complementum per animam intellectivam quae est esse hominem sed etiam completam rationem substantiae, unde substantia, et completam rationem corporis unde corpus est »
(fol. 154", c. 1).
Remarquons encore ce passage :
« Ad id quod arguebatur… per Philosophum dicentem.. quod impossibile est substantiam ex substantiis esse in existentibus sic actu etc. dico quod ex duobus
ita illud compositum ex forma praecedente specificam est substantia incompleta, licet multo completior quam materia (p. 98).
« Licet prima forma generis sit aliquod ens quia tamen est quid potentiale et imperfectum respectu formae quam importat differentia et se habet compositum ex materia et huiusmodi forma prima incompleta ad formam completam ut materia propria respectu illius, ideo etiam ex istis fiet unum per se... Prima autem forma quia non dat esse et actualitatem per quam compositum habeat esse simpliciter et complete, ideo secundum illud esse vel secundum huiusmodi actualitatem non habet esse in genere vel in specie simpliciter et complete. Unde forma specifica complete consistit non solum in forma differentiae sed etiam in forma generis. Per formam enim substantalitatis vel corporeitatis ante adventum formae specificae habet species substantiae quemdam modum substantiae incompletum vel corporis incompletum et completur eius substantialitas et corporeitas per formam specificam. »
« Unde dictum Philosophi est VII Metaphysicae quod ex duobus actibus et entibus in actu non fit unum per se, intelligitur de his quorum utrumque est
