Ducange, au mot Wardfecii
3. CetîÉtienne de Segrave mourut le 5 des ides de novembre, soit le 9 novembre 1241. Mat. Paris, IV, 169.
{Sans date). — Lf comte de Leicester tient (juittes à perpétuité ses houryeois de Leicester de divers péaoes perçus dans la vil/e , en retour d'une rente annuelle de 56 sous et 8 deniers.
Omnibus Christi fidelibus hoc scriptum visuris vel audituris, dominus Simon de Montcforti, comos Leycestrie, senescallus Angiie, saluteni in Domino.
Noverit universitas vestra nos remisisse et quictos clamasse impei'petuum pro nobis et heredibus nostris omnes illos dcnarios qui aliipio modo nomino poutagii ad pontes nostros Leycestrie exigi et capi solebant, qui vocantur briggesilvii', et insimul omnes illos dcnarios qui in villa nostra Leicestrio exigi et capi solebant, qui vocabantur govilpeniis {sic), ita quod nec nos nec heredes nostri, nec aliquis nomine nostro, de cetero de burgensibus nostris Leycestrie vel eorum heredibus seu successoribus, vel ab aliquibus aliis de quocuznque loco fuerunt, nomine predictorum denariorum qui vocabantur briggesilvii et govilpenni, aliquid capere vel exigere valeamus, nec quod dicti bui'genses vel heredes sui sivo successores aliquid ab aliquibus nomine briggesilvii aut govilpenni aliquo modo capere possint vel exigere. Et pro hac remissione et quieta clamacione nostra, major et burgenses nostri de communitato Leycestrie dederunt et quietum clamaverunt de se et heredibus suis imperpetuum nobis et heredibus nostris vel assignatis nostris Ivi solidos et ^■iij dcnarios annui redditus, peri'ipiendos in villa nostra et in campis Leycestrie, scilicct : de quatuor virgatis terre in campo australi Leycestrie quas habuimus de Andréa Leterel, xl solidos quos Simon de la Sauce aliquando solebat percipere annuatim de predicta terra, et in villa nostra Leycestrie et in suburbio ejusdem ville xvi solidos et viij dcnarios; scilicct in parochia Sancti 2vicholai de quadam terra c[ue fuit Roberti fratris Baldewini de Scharnoforde, juxta terram que fuit Galfridi de Honccot xx dcnarios, et de terra que fuit Hugonis de Stocton juxta terram que fuit Walteri Longi et terram que fuit Roberti (""unvers xx dcnarios; et in parochia sancti Martini de terra que [fuit] Griftiui le Fol xii denarios et unum chaponem ; et de (juadam terra jacente inter terram que fuit
I. La transrrintiou des dernières lettres de ce mot est douteuse mais le sens no l'est pas.
Radulfi Albold ex utraque parte ij solidos et vi denarios, et duas gcllinas; ot in suburbio oriental!, de terra que fuit Gamil le Watirnian ix denarios et très gellinas ; et de terra que fuit Ricardi le Bretli ix denarios et quatuor gellinas; et de terra que fuit Roberti mercatoris x denarios et obolum, et très gellinas ; et de terra Helye de Burbach iv denarios et obolum et unam gallinani; et de terra que fuit Yvon de Stretton iv denarios et obolum et unam gallinain ; et de terra Radulfi Clovelee vi denarios; et de terra Pétri de Petling xij denarios et quatuor gellinas; et de terra Ricardi Cajrun iij denarios et duas gellinas; et de terra Willelmi de Barkely iij. denarios; et in suburbio boreali in parochiam Omnium sanctoruni de quada terra jacente inter terram que fuit Walteri Rotarii [et] terram Joliannis tilii ejusdem Walteri, xx denarios et unum chaponem cum homagiis, serviciis, releviis, et cum omnibus exitibus et libertatibus de predicto redditu provenientibus.
Et ut hec omnia predicta firmitatis perpétue robur obtineant, nos et major et burgenses nostri Leycestrie présentent cartam in modum cjrograffi confecimus, et nos hanc partem ejusdem carte apposicione sigilli nostri corroboravimus.
Hiis testibus : domino Ernaldo de Bosco, domino Radulfo Basseth, domino Ricardo de Havering, domino Thoma de Estleya, domino Willelmo Burdeth, domino Roberto de Foievile, domino Radulfo Camerario, domino Roberto Moton, Henrico Mallore, et aliis.
Archives de Leicester. [Ex registro, if 77.)
Leicester, 17 mars 1953. — Incpiisicio facta por juratos, infrascriptos de denariis qui vocabantur rjovelpeniis et de pontagio, qualitcr et qua de causa primo dati oranl et capti.
Qui dicunt super sacramentum suum quod, tempore Roberti de Medland', tune comitis Leycestrie, contigit quod duo nepotes, scilicet Nicholaus filiusAcon., et Galfridus filius Nicholai de Leycestria quoddam vadiaverunt duellum pro quadam terra, unde placitum ortum fuit inter eos, et pungnaverunt ab liora prima usque ad horam nonam et amplius, et ita debellantes ad invicem, unus eorum fugavit alterum usque ad quamdam parvam foveam, et sicut stetit super par-
1. Robert I*'', comte de Meulan et de Leicester, mort en 1118. Voyez quelques notes généalogiques sur les comtes de Leicester dans l)eisle, Cart. normand, p. 2, 7, etc.
vam foveam et in eam deberet cecidisse, dixit ei ncpos cjus : « conserva te de fovea que est rétro te, ne cadas in eam »; et statim factus fuit tant\is clanior et tantiis tuinultus a circumstantibus ot circuinsodentibus, quod doiuinus conies audivit eoruni clanioi-em us([ue in castrum, et quesivit tune a quibusdani qualis fuit iile clamor ; et responsum fuit ei quod duo nepotes pro quadara terra debellaverunt, et unus eorum alterum fugavit usque ad quamdani parvam foveam, et sicut stetit ad foveaui et in eam deberet cecidisse, alter ipsum munivit. Hurgenses vero, tune moti pietate, ita convenerunt cuni dieto comité, quod darent ci très dcnarios per annum de qualibet domo cujus gablus situs esset versus altam stratam', tali condicione quod eis concederet quod per xxiv jurâtes qui crant in Leycestria antiquo tempore statuti, ex eo tempore, omnia plaeita ipsos contingencia essent discussa et determinata ; et hoc a domino comité fuit eis concessum ; et taliter prius levati erant denarii qui vocantur govelpeniis.
Post mortem vero ipsius Roberti comitis, successit Robertus filius ojus et hères -, qui pro salute anime patris sui predictos denarios qui vocantur govelpeniis penitus reniisit, et per cartam suam in perpetuum quictumclamavit. Predicta vero carta cum phiribus aliis scriptis et cartis tradita fuit in custodia cujusdam bnrgensis et clerici qui Lambertus appellabatur, in quem malefactores insurrexerunt de noete, quia pro divite ten<'batur, et donios pjus incenderunt, et ctiani pedes ipsius, una cum prodicta carta et multis aliis scriptis.
Elapso autem multo tempore, fuit quidam clericus in eadem villa Lejcestrie, nomino Simon Mandut', qui per multum tempus post mortem predicti Roberti comitis Lejcestrie qui cartam quiète clamacionis confecerat, preiiosituram Leycestrie habuit ad firmam, et dictos denarios, qui vocantur govelpeniis vi sua et voluntatc propria collegit et extorsit, omnes vero contradicentes distringendo, dicens eis quod vvarentum sibi monstrassent de quieta clamatione ; quam quidem quietam clamacionem bene scivit esse combustam ; et taliter simt soluti usque ad liodiernum diem.
Hec autem inquisicio facta fuit presentibus Rogero de
1. I! y a encore aujourd'luii à Leicestcr une rue qui porte le nom de High-Strcet, et qui ]>arait une des plus anciennes de cette ville.
2. Robert 11 le liossu se fit moine en 1 Iô2 et mourut en 1 IGO, la quinzième année du règne de Henri II. C"est lui qui fonda Tabbaye des chanoines de Leicestcr. Brompton, dans Twysden, Scn'j)tores deccm, colonne 1060.
3. Ou Maudut. M. Thompson, Munie, hist.^ p. 60, a lu à tort Maudit et traduit : • Simon the .Vccurscd. •
Erdeu., tune ballivo, Petro filio Rogeri, tuuc majore Leycestrie, Radulfo Oliveri, Ricardo de Cainpeden., et pluribus aliis, die lune post festum saucti Gregorii', aimo regni régis Henrici, filii régis Joliaunis xxsvij.
Inquisicio facta per eo^dom jitrntos coram eisdem, de pontagio Leijcestrie.
Qui dicunt super sacramentum suuui quod, tempore ejusdem Roberti comitis, foresta Leycestrie erat tam grandis, spissa et ampla, quod vix posset aliquis transire per semitas Lllius foreste, pre multitudine morti [sic] bosci' et ramorum \ento prostratorum ; et tune, per assensum et voluntatem domini comitis et consilii sui. concessum fuit volentibus querere mortuum 1)oscum habere sex carettatas pro uno denario, et summam equi per septimanam (?; pro obolo, et summam hominis per septimanam (?) pro quadrante J)' ; et illi denarii primo ad exitum bosci colligebantur, postea vero extra villam Leycestrie propinquius versus boscum ; tandem eciam illi denarii ad pontes ville Leycestrie colligebantur, ubi primus custos quidam fuit qui vocatus erat Penkrich, cui dominus comes ad petioionem suam postea concessit quamdam aream juxta pontem ad ediôcandum, ut ibi consuetudinem illam coUigere posset competencius. Ille vero Penkrich dictos denarios per multum tempus postea coUegit tam de viride bosco et vendicione quam prius facere solebant de mortuo bosco ; et sic in posterum in consuetudinem habebatur. Et, ut veritas liujusmodi inquisicionis plus pateat et evidencius appareat, bene potest percipi, eo quod nulli extranei, cujuscumque fuerint proviucie, boscum vel merennium cariantes, sive fuerint de foresta de Arderne, sive de foresta de Kamk, vel de foresta de Nedwode, vel quicumque fuerint, exceptis illis de foresta Leycestrie, nuUum pontagium solvunt, nec unquani solvere solebant.
Archives de Leicester. [Original. Copié par M. JefTerson pour la Commiss. of histor. mss.)
i. La fête de saint Grégoire, pape, tombe le 12 mars. En 1253, le 12 mars tombait un mercredi.
2. Le texte semble ne pas faire ici la diiîérence entre le bois mort et le mort bois. Voj-ez Dacange, au mot Boscrs.
3. Il y a dans le te.xte, après pro, la lettre q surmontée de a. Voir Ducange, au motQu.\DRAXS.
Westminster, i^S octobre i^2oo. — Simon de Mont fort, à la prière des bourgeois de Leicester, décide qu'à l'avenir l'héritage du père de famille passera, non plus au dernier né, mats au premier né des fils légitimes.
Omnibus Christi fidelibus, dominus Sjmon de Monteforti, cornes Leycestrie, senescallus Angiie, salutem.
Noverit universitas vestra nos pro sainte anime nostre, Alienore uxoris nostre. pucrorum, antecessornm et successorum nostrorum, ad instanciain et supplicacionem burgensium ville nostre Leycestrie, propter communem utilitatem et meliorationeni status ejusdem ville, que, propter deiectum heredum et debilitatem eorum, jam niulto tempore fere ad occasum declinavit et ruinam, conimuni assensu et voluntate omnium burgensium predicte ville nostre Leycestrie, concessisse et hac presenti carta nostra confirmasse quod omncs filii primogeniti de legitimo niatrimonio in prenominata villa nostra Leycestrie et ejus suburbio, post mortem patris eorum hereditatem paternam et habitacionem pacirice, quiète et sine omni coutradictione de cetero habeant et optineant, et sint eis heredes de cetero legitimi ; ita quod filii ultinio geniti in dicta villa Leycestrie, qui ante concessionem et confectionem hujus carte nostre patribus vel antecessoribus eorum tanquam heredes in hereditate successerunt, toto tempore vite sue pacifice, quiète et sine orani coutradictione hereditatem et habitacionem habeant et possideant, et quod filii eorum primo geniti secundum concessionem prenominatam in hereditatem de cetero succédant.
Hiis testibus : domino Rogero de Qency comité ^^'ynronie, Radulfo Basset, Willelmo Basset, Ricardo de Haveriug, Thoma de Estlegh., militibus, Bartholomeo le Jel'ne. Ricardo Morin, Andréa de La Brèche, Alexaudro clerico, et aliis.
Datum apud Westmonasterium, die veneris proxima post festum sancti Luce Rvangeliste, anno regni régis Hcurici filii Johanuis xxxix".
Se trouve en double exemplaire aux archives de Leicester^.
I. Cet acte a été transcrit en partie dans Nichol, Hislortj of Leic. II, 362. Voyez plus haut, p. 59.
XLVT
Leicester. 11 fécrivr 1200. — La comniimaiitc de la Guildc décide que les membres de la Guilde /lourroiit acheter leur laine comme ils le raudrout, mais leur fait de'foise de vendre les marchandises de personnes c/ui ne feraient pas partie de la Guilde, ou de les aider à les vendre au détri- 7nent de la Guilde.
Anno regni régis Henrici filii régis Johaniiis xliv°, die jovis proxima ante diem sancti Valentiiii, niense ffebruario, corauniter fuit provisum et concessum per communitatem gylde quod omiies qui sunt lu eadem gylda possunt lil)ere et sine aliquaoccasione emere a quibuscumque voluerunt lanam, prout jiielius poterunt per vellera seu per pondus et stateram, et quod poterunt partiri de superlucro cum omnibus a quibus mutuo receperuat denarios ad medietatem seu ad terciam parteni seu ad quartani partem superlucri, prout nielius poteritconvenisse interaccommodanteset mutuo recipientes, et quod accomodatores poterunt adjuvare illos quibus (s/c; corr. per?) suos denarios ad mercandisas emendas ubicumque voluerunt extra villara Lejcestrie, sic tamen quod accomodatores qui fuerunt extra ipsam gyldam non se introniittent aliquomodo de ipsis mercandisis in villa Leycestrie, neque de denariis inde recipicndis per raanus mercatorum extraneorum quibus ipse mercandise fuerint vendite ; et nullus eorum qui fuerint in gylda vendet mercandisas alicujus [eorum] qui fuerint extra gyldam, nisi idem venditor prius emerit lideliter et pure ipsas mercandisas; et nullus eorum qui fuerunt in gylda ibit per patriam cum mercatoribus extraneis ad docendum seu ad juvandum illos ad mercandisas emendas ad detrimentum gylde ; et si quis eorum qui fuerunt in gjdda venerit contra istam provisionem, amittct g3'ldani suam; et si aliquis de Leycestria, qui fuerit extra gyldam, eat per patriam cum mercatoribus extraneis ad illos docendum seu adjuvandum ad mercandisas aliquas emendum ad detrimentum gylde, prohibeatur illi introitus Leycestrie per unum annum et diem unum.
Archives de Leicester. [Ex registre.)