UI

FORMA CLERI

PART. ÎI. — m PR.ECIP. CLERI VIRTLIT.

■onliljus, cum onini piolato, cl Dei (iinorc. {Couc. tutioch., c. 25; rolorl. in Couc. Paris., p. i, c. 15.)

Easadmiiiislrot tauqiuim Dcointucnle (Conc. IN'itœii.u, c. 12;Cfl«. «posr., 39.)

Nulli sacf rdoiuni liceat res Peo dicalas, sibi commissas , ulpote proprias traclare, cl ad imiUifarios, sccunîluni libiliim suiini, cas usas relorqucrc, scd potius sccundum canonicam aiicloritatcm, sanclorumquc Palriim dicta et oxcmpla administrare vcl dispcnsare. {Conc. Paris, vi, lib. ii, c lo.)

Mos est aposlolica; scdis ordinalis cpiscopis prooccplum tradere, iil de omni stipcndio qiiod acccdit, quatuor fieri dobcant porliones : una videlicel cpi- Kopo et faniiliiie ejus , propicr hospitalilatem cl siisccplionem : alia clerc: tertia pauperibus : qiiarla ecclesiis reparandis. (S. Grec. Aiigust., ad intcrrog. 1, refert. 1-2, qu?est. 2, c. Mos est.)

De reddilibus ccclesino quatuor partes fiant :quarum una cedat pontifici propler sui sustentationeni, etc. (S. Sylyest. in synod. Rom., ann. 52i, c. L)

Constat ecclcsiastica bona, Chrisli ministrorum, paupcrum, orpbanoruni, ac viduarum necfcssitatibus destinata esse ; nec sine gravi criinine, aut per incuriam, aut alio quovis dcfectu deperdi posse. {Couvent. Melodun., ann. 1579, lit. De Eccles. bon. couserv.)

Sectio secunda. — Ciir rccte dispensandu?

§ I. — Ob naturam illorum bonorum.

Res Dec dicatac. — Res Dominicaî. {Conc. Paris. VI, lib. 1, c. 15.)

Christi patrimouium. {Conc. Mediol. iv, p. ni, til. Monitioncs.)

Patriinonium crucis Cbrisli. (S. Beun., Serm. ad pastor., in syn.)

Thesauri Christi sunt facullates Ecclesise. (S. Laurent. Jlstiman., De complanct. perfect. Cliristianœ, circa m éd.)

Ubera pauperuni. (S. Paulin., Epist. ad Alelhium cpisc, loquens de divitiis ejusd. Aleth.)

Vota sunt fidelium. — Pretia peccatorum. — Patrimonia pauperum. (Urban. Pap., Epist. unica, in princ. ; S. 'Prosp., De vit. act. sacerdot., lib. ii, c. 9.)

Deposita pietatis. (Tertull. Apologet.,c. 59.)

Census ecclesia; ; sanctoruni martyrum patrimonia, et donaria pia; plebis. {Conc. Moguntin., ann. 4549, lit. 72.)

Spolia pauperum. (S. Petr. Blés., epist. 102.)

Ecclesiai vasa Deo et pauperibus sunt consecrala. ( Flavian., archicp. Constant., apud ISicephor., lib. IV, cap. 47. )

Pricdia ecclcsiastica, non avaritiae prseda, sed instrumenta charitati rclicta sunt. ( Conc. Mediol. iv, part, m, lit. Monitiones. )

§ IL — Ob illarum dispensationcm clcricis com- I missam.

Saccrdotcs bonorum ecclesiae non possessores,

sod dispcnsalores sunt. ( S. Auc. , epist. 50. )

F.piscopus r(^bus ecclesia^ tanquam conmiendatis, non tanquam propriis ulatur. ( Conc. Carthag. iv, 0.51.)

Non quasi suis, sed quasi commcndatis uti noverinl sacerdotes. ( Yvo, Décret., part, m, c. 204. )

Non solum levitas, sed levitaruin ctiam pecora Dominus sua esse lestatur ; ut pcrspicue doceat, quod ii qui ecclesiasticis mancipanturobsequiis,Deo debenl non modo suaj scdulitatis et laboris impcndium, scd ctiam proprielatcm quoque carum quas possidcnt facultatum. Scianlquc se simul et sua juris esse non proprii, scd divini. ( S. Petr. Dam., De comm. vit. canonic, opusc. 27, cl.)

Si privatim possidcmus quod nobis suffîciat, non illa nostra sunt, sed pauperum, quorum procuralionem quodammodo gcrimus, non proprielatcm nobis usurpatione damnabili vindicamus. ( S. Auc, epist. 50, Ad Bonifac. )

§ IIL — Ob rationem qnam de his exiget Cliristiis, et pœnas non recte dispensautiiim.

Summopere dcnotandum est, ne aliquis ponlificum ea qua; ecclesiasticis Iradita sunt ministeriis, pro rcmissione^ieccalorum, aut aliis optanda olliciis, aut pauperibus eroganda, ne aliquis ea propria cupiditale, aut potentum terrore, parentumque procuratione ad alios usus retorqueat; ne forte quod aliis exslat remissio peccatorum, ipsis sil damnhtionis augmentum. ( Conc. Aquisgran. ii , c. 2, can. 7. )

Si testimonio verilatis in igncm a;ternum mittitur, qui sua pauperibus non dédit : ubi, quccso, mittendu?; est, qui bona pauperum vcl ecclesiaî rapuit aut fraudavit? (Petr. Bles., epist. 112 ad R. Aurelian, episcop. )

Jn terra sanctoruni iniqna gessit, non videbit gloriam Domini. (/sa.xxvi, 10. ) Timeant clerici, timeant ministri ccclesiœ, qui in terris sanclorum quas possidcnt, tam iniqua gerunt, ut stipendiisqua^ sufiicere debeant minime contenti, superflua quibus egeni sustentandi forent, impie sacrilegeque sibi relineant, etc. ( S. Bern., serm. 25 in Cant. )

Palrimonii hujus zelalor est Dominus, ralionem tecum districtissimam positurus, et usque ad novissimum quadrantem exiget universa : sane propler hoc irritavit impiusDeum : Dixit enim in corde iuo : Non requiret. { Psal. x, 13. ) (Petr. Bles., epist. 15 Ad Reginald. episc. Carnot. elcct. )

Sectio tertia. — Quomoao recta dispensanda. § I. — Quomodo dispensanda erga ccclesias.

Excmplo sanclorum vos paupertate, sobrietalc, ac parcimonia ita agite, ut non modo supen'acanearum rerum usibus abstinentes, sed vestro etiain dcfraudantes viclu, ccclesias vestras et altaria exornelis , sarta tecta habcatis, sacra supellcclili instrualis, alienis item necessilatibus subveniatis, cl pauperibus opitulcmini. ( Conc. Mediol. iv, part, m, lit. Monitiones. )

Amico quUlpiam rapere fmlum est : ecclesiam fraudare sacrilegiuin est. ( S. Hier., epist. 2 Ad ISepotJan. )

0 miscraiidam sponsam talibus oreditam paranympliis, qui assignala ciiltui cjus, proprio retinere qiuestui non verentur 1 Non amici profecto sponsi, sed semuli sunt. (S. Bern., lib. m De consid., c. 5. ) Unde vcro liane illis e\uberare sestimes rerum aflluenliam, vestium splendorem, mensarum luxuriam, congeriein vasorum argenteorum et aureorum, nisi de bonis sponsa;? Inter ha!C est qiiod illa pauper et inops, et nuda relinquitur , facie niiseranda, inculta, hispida et exsanguis : propter hoc, non est hoc tempore ornare sponsam, sed spoliare : non est custodire, sed perdere : non est defendere, sed exponere : non est instruere, sed prostituere : non est parcere gregem Doniini, sed maclare et devorare, dicente Domino de illis : Qui dévorant plebem meam ut cibum panis { Psal. lu, 5. ) Et i^eriun : Quia comedernnt Jacob, et locum ejus dcsotaverunt. ( Psal. lxxvi, 11.) Et in alio propheta : Peccata popnli cotnedent. ( Ose. iv, 8. ) (S. Ber.n., Arf clerutn, in synod. )

§ II. — Qiiomodo dispensanda pauperibus. Gloria eplscopi est inopi* panperum providere. Ignoniinia sacerdotis est propriis studere divitiis. ( S. Hier., epist. 2 Ad Nepot. )

Quidquid habent clerici panperum est. ( le, lib. XVI, q. 1, c. fin. )

nie dives est in ecclcsia , qui paupcri , non sibi dives est. ( S. Ambros., lib. x, episl. 82, Ad Vercellens. )

0 vanilas vanitatum ! sed non vanior quam insanior. Fulget ecclesia in parictibus, et in pauperibus eget. Suos lapide-s induit auro, et snos fdios nudos dcscrit. De sumptibus egenoruni servilur oculis di- • vituni. Inveniunt curiosi quo deleclantur, et non inveniuni miseri quo suslenlenlur. (S. Bern., c. 11, Apolog. ad Guillelm. abbat. )

Res pauperum, non pauperibus dare, "par sacri- Icgii crinien esse dignoscitur. Sane palrimonia pauperum sunl facultates ecclesiarum, et sacrilega eis crudclitate subripitur, quidquid sibi ministri et dispensatores, non utique domini, vel possessores, ultra victum accipiunl et veslilum. ( lu., Dcclam., c. 7.)

Incassum ergo se innocentes putant : qui cum accepta non Iribuunt, in jjroximoruin nece grassantur : quia tôt penc quolidie périmant, quie niorientiura pauperum apud se subsidia abscondupt. ( S. Grec, Pastor., part, m, c. 22. )

Clamant nudi, clamant famelici, conqueruntur, et dicunt: Nostrum est quod cffunditis; nobis crudelitcr sublrahitur quod inanitcr cxpenditis. Et nos enim Dei plasmalio, et nos sanguine Chrisli redcmpti sumus. Nos ergo fratres veslri : videte quale sil de fraierna portione pasccre oculos vestros. Vila noslra redit vobis in superfluas copias. Nostris Jieccssilalibus detrahilur, quidquid acccdil necessilati-

TRONSON. il48

bus vpstris... Jumenla gradiunlur onusla gemmis et nostra non curatis crura nuda caligulis. Et pan p^'res modo quidcm coram Dco tantum, cui corda loquuntur. Caîterum in futuro stabunt in niagnà constantia adversus eos qui se angusliaverunt ; stautc pro eis Paire orphanorum cl Judice viduarum. Ipsius enim tune vox erit [Mntth. xxv, 40) : Quandiu nonfecistis, uni de his minimis mets, iiec mihi fecistis. (S. Bern., Ad Uenric. Senon., epist. 2, c. 2.)

Quod habet ecclesia, cum omnibus nihil habentibus commune habet. (S. Prosp., hb. ii De vita contemplât, sacerdot., c. 9.)

Aurum Ecclesia habet, non ut servet, sed ut erogetet subveniat in necessitatibus. (S. Ambros., Ojfic., c. 28, refert. 12, q. 2, c. Aurum.)

Christi visceribus substantiam ecclesiasticam erogate. {Cane. Mediol. iv, part, m, lit. Monitiones.)

Manducante paupere de bonis luis, prandet Chrislus. (S. Aug., serm. Go De tempore.)

0 quanta abusio est Chrisli ditari divitiis, et Chrislo velle nihil tradere ! Nonne ihesauri Christi sunt facultates ecclesiasticae ? Unde temporalia ecclesiis sunt prairogata stipendia ! Nonne propter Christum ? Nonne ut pauperibus crogenlur? Noii igilur tu qui praesides retinere quod alienum est, ne furli reprehendaris in causa. (S. Laurent. Jlstjni.v>'., Complanct. Cliristianœ perfect., circa med.)

Attendite nejustitiam vestram faciatis coram liominibus. {Matlli vi, 1.) Dispersit, dédit pauperibus, juslitia ejus manel in sœculum sœculi. {Psal. cxi, 8.) Largilatem impensani pauperibus, non vocare misericordiam, sed justitiam nialuit. (S. Grec, Pastor., part, m, c. 22.)

Cum qu?elibet necessaria indigentibus minisiramus, sua illis reddimus, non noslra largimur. Justiliae debilum polius solvimus, quam misericordiic opus implomus. (Id., ibid.)

Egentibus et esurienlibus cum subvenire possitis, si alimenta necessaria denegatis, violatai charitatis rei eslis in conspectu Domini. (Conc. Mediol. iv, part, m, lit. Monitiones.)

Accepisse quod pauperibus erogandum sit, et esurienlibus plurimis, vel caulum esse voile vel timidum, aut quod apertissimi sceleris est, aliquid inde sublrahere, omnium pnedonum crudclitatem superat. (S. Hier., Ad Nepolian., epist. 2.)

Pauper Christi vicarius est, et sicut se in eo conicmni erubescit, ita sein eo rccipi delectatur : 0"^"diu, inquit {Mattli. \xv, i^i), uni istorum fecistis, milii fccistis (Petr. Blés., epist, dl. Ad liadulphum Lexoviens. episcop.)

Qui non dat pro ovibus substantiam suam, quando pro eis dalurus est animam suam ? Primum itaquc nostrum est exteriora nostra ovibus ejus impcndere : postmodum vero si necosse sit pro iisdcm ovibus animam ponere. {Conc. Paris, vi, lib. i, c. 12, ex S. C.reg., hom. Il in Evang. Joan. x, 11 : « Ego sttm pastor bonus.*)

Ad tribunal illius qui paupercs singulariler dili-