PROTESTATIONS ET CONTRE-ARTICLES DE JEANNE DE FRANCE
Protestatur illustrissima Regina, domina Johanna de Francia, fiiia bone memorie defuncti domini Ludovici undecimi, Regis Francie, et soror, bone memorie, defuncti domini Karoli ocl.avi, Regis Francie,
nuperrime defuncti, naturalis et légitima, rea, contra .
cum honore, humilitate, reverencia et obediencia quibus decet, quod ipsa, compulsa ad instanciam predicti serenissimi actoris se deffendere, zelo consciencie sue scrupuli deducente, et alias non factura, cum humilitate, honore et reverencia predictis, quod non vult nec intendit approbare articulos contentos supra, nisi contentos et elicitos a libello dicti serenissimi actoris solum ad probandum admisso, et nil ultra. Et quod, si que in eisdem contineantur, non vult neque intendit testes aut, testium actestaciones, si qui producantur et examinentur, super contentis in illis a libello non extractis, tamquam non admissis, et super quibus lis non est contestata, admictere aut probare, sed pocius reprobare, prout latius deducere intendit loco et tempore opportunis, et si secus agatur de singulorum nullitate.
Cum quibus protestacionibus, dicta illustrissima domina rea petit, instat et requirit testibus pro parte dicti serenissimi actoris producendis previe obici memorie quomodo testis falsidicus tribus est obnoxius : Deo quem offendit, judici quem fallit, et parti quam ledit : et, super singulis quibus deponere satagerint, interrogentur singulariter singuli de anno, die, mense, loco loci et pi’esentibus, et quod quilibet reddat racionem sui dicti de altero aut pluribus sensibus corporis seu naturalis.
Deinde interrogentur, super primo, secundo, tercio et quarto articulis, quomodo sciant gradum seu gradus consanguinitatis et stipites, et de nominibus singulorum, et an viderint illos supersistes (sic).
PROCÈS DE DIVORCE DE LOUIS XII
Simibter, super cognacione spirituali, an interfuerint in baptismo, (juis baptizavit, nominavit, et precipue in quo actu circa baptismum ejusdem serenissimi actoris se immiscuit predictus deffunctus, bone memorie, dominus Ludovicus undecimus Rex.
Si super quinto , sexto et septimo articulis predicti serenissimi actoris deponeresatagerint, inlerrogentur, ut supra, de circunstanciis ia primo arliculo presencium interrogatoriorum scriptis, et signanter ail ipse dominus Ludovicus Rex fuerit compellens, sive metum inferens, an [a]ut abus, et quo mandato ille vel ilii, aiius seu alii fuerint et sint compebentes sive metum inferentes, et quomodo sciant taie mandatum, de modo formaque et loco ioci tabum pretensarum compulsionum, sive metuum incussiomun, reddant racionem suorum dictorum, ut supra.
Item, et signanter si deponant de talibus intimidacionibus, metuum incussionibus aut compulsionibus, et simibbus, interrogentur pede fixo et signanter de tempore , an videbcet tempore regni dicti Ludovici XImi, an post ejus obitum.
Et, si deponant de tempore Regis Karob octavi, interrogentur stritissime super illo tempore; et signanter si deposuerint dictum serenissimum dominum actorem non gavisum fuisse plenaria libertate in singulis et resiiiendi super hujusmodi matrimonio, [ut] sibi placuisset, interrogentur nunquid, in inicio regni ejusdem defuncti Karob octavi, idem serenissimus dominus Ludovicus fuerit electus et prefectus, de consensu trium Statuum regni Francie, Turonis celebratorum, quo interluit dominus actoi', in presidentem in consibo ejusdem defuncti Karob, pro suo et regni regimine, aut saîtem quod in consibo super agendis regni et super regimine persone ejusdem defuncti Kai’oii, iliaque auclorilate usus fuerit idem serenissimus actor, aut per ipsum stetit , et numquid idem defunclus dominus Karolus erat tune temporis puerib iu etate constitutus; ideo interrogentur numquid absurdum sit censendum ipsum serenissimum dominum actorem, tune temporis in tab auctoritate, eciam ducaii, constitutum, tantis magnatibusetprincipibus régie stirpis attinentem, ab eo puero Karolo intimidari potuisse.
Item, interrogentur numquid et idem serenissimus domines aclor cum ilia iüustrissima domina reapluries pernoctaverit, solus cum sola et nudus cum nuda, et viripotentes existentes ambo, operam et opem carnali copule dando , et numquid super hoc pluries se jactavit antedictus serenissimus dominus actor.
Jtem , interrogentur super dicta carnali cohabitacione de tempore dicti Regis Ludovici undecimi, si post eum de tempore dicti Regis Karoli, et deinde pluries. Et, si deponant de coactione seu compulsione dicto domino actori ad dictam carnalem copulam extorquendam , interrogentur de singulis dictorum temporum, nominibus et cognominibus injicientium terrores et minas, et de anno, mense, die, ioco loci et presentibus.
Si super octavo, nono, decimo, undecimo et duodecimo articulis deponant, interrogentur quibus verbis seu de qualitate verborum, super dictis comminacionibus, de quibus in eodem articulo cavetur, et de qualitatibus temporum aliasque circunstanciis , prout supra.
Si super xm° articulo actestati fuerint, interrogentur ut supra, et de modo ac forma verborum per dictum serenissimum actorem prolatorum in hujusmodi pretensa reclamacione , an in noticiam ree illustrissime] deductum fuerit, vel ne ; an exinde postmodum pernoctaverint ad invicem et operam carnali copule dederint,an ne; de nominibus et cognominibus nunciorum, de modo et forma impetrationis faciende ut articulatur, quis se immiscuit ad prestandum impedimentum impetracioni faciende per serenissimum dominum actorem.
Si super xiui°, xv° et xvi° articulis actestentur, videlicet super incarceracione, interrogentur super causa incarceracionis serenissimi domini actoris, an processerit et cautela fuerit racione ac pretextu dicti matrimonii, et ex ilia causa vel ne, et de circonstanciis , ut supra.
Super xvi° et xvu° articulis, si deponere satagerint, interrogentur de hiis que deposuerint super ineptitudine corporis dicte illustrissime ree, de sciencia, et racionem sui dicti reddant.
"Cetera ut supplere dignentur reverendissimi domini delegati supplicat dicta iüustrissima domina Regina, premissa, ad enucleacionem ve-
IMPRIMERIE XATIOKiLE.
PROCÈS DE DIVORCE DE LOUIS XII
ritatis super suis justifieacionibus profutura, prout dépendent a suis excepcionibus in futurum proponendis, cum humiiitate, reverencia et honore dicti serenissimi actoris, advertendo.
Datum anno Domini miliesimo quadringentesimo nonagesimo octavo, die vicesima sexta mensis septembris.
