‹ Procédures politiques du règne de Louis XII [i.e. douze]Chapitre 314 sur 348 · AVIS DES JURISCONSULTES DE LA COURONNE SUR LE DIVORCE · texte numérisé non relu

AVIS DES JURISCONSULTES DE LA COURONNE SUR LE DIVORCE

(Orig. aux archives de la Loire-Inférieure, Trésor des chartes de Bretagne, E i4(2> ).

Escripiures pour le roy contre madame de Berry, a dissolucion du mariage etc.

Materia que in presentiarum per dominum relatorem et alios dominos opinantes profunde ac subtiliter fuit discussa, rationibus divini atque humani

(I) Accusation souvent formulée.

(1) Copie originale, sans signature : papier, 2 feuilles petit in-4°; le texte occupe trois pages. — Un autre exemplaire original de cette consultation, trouvé dans les

archives du château de Bach (Corrèze) , a été communiqué en 1876 par M. Clément Simon, ancien procureur général, au Comité des travaux historiques ( M. Anatole de Barthélemy, rapporteur).

PROCÈS DE DIVORCE DE LOUIS XII

juris pene innumerabilibus in medium deductis, résultat, aibitratu meo, ex tribus principaiiter, videlicet consanguinitate, cognacione spirituali et meta.

Prima duo, scilicet consanguinitas et cognatio, sunt adeo omnibus notoria ac luculenter et dilucide probata quod nullus est qui dubitare merito valeat quin matrimonium quod de facto fuit inter regem modcrnum et dominam Johannam contractum debeat declarari nullum et, quathenus de facto processif, cassari et annulari, quia quodlibet illorum impedit contrahendum et dirimitjam contractum.

Neque carnalis copula, seu diuturnitas temporis poluit convalidare dictum matrimonium c. Non debet, De consan. et Ymo tanto sunt graviora peccata quanto infelicem animam diutius detinent alligatam etc. De cognacione spirituali c. Nedum, ÏÏ c. Martinus{3) eod. ti., in an., c. Pervenit, xxx, q. 1(l) * 3 (4) * *, et sic est pars procuratoris regii légitimé fundata.

Non obstat dispensalio asserta legati, quia non constat de ilia: cum productum vidimus non faciat fidem, quia non factum auctoritate judicis, cum vocacione partis, quod maxime requiritur ut eidem fîdes adhibeatur, c.Jf. De jide instru. (5) c. 1 eod. ti. , auct. Si quis in aliquo documento , c. De eden. ® Et , si originale produceretur, non obstaret, quia rex allegat non dedisse mandatum de illo obtinendo neque ratum habuisse (7), quod requiritur <8) c. Innotuit, De elec. (9), et illud mandatum de dispensando importabat cause cognicionem : sic debuit inquirere dominus episcopus Aurelianensis de consensu ipsius domini regis. Et cum, in deposicione sua(10), dicat quod, videre suo, si rex fuisset in liber— tate sua, non contraxisset, et quod non erat ausus contradicere , et sic eidem constitit de dissensu, non debuit illos nec potuit(n> matrimonialiter jungere,

(l) Décrétal., IV, xiv, 8.

(!) Décrétal. , VI , ni , 1 .

(3) Décrétal., IV, xi, h.

(i) Decr. Grat. , Pervenit ad nos diac. , c. i.

Page 1